AFYONKARAHİSAR’DA EĞİTİMİN TARİHİ MEDRESELER -18

AFYONKARAHİSAR’DA EĞİTİMİN TARİHİ MEDRESELER -18

17 Şaban 1332/12 Temmuz 1914 tarihinde kaza teşkilatından merkeze gönderilen bir yazıda medresenin isminin ve vâkıfının Tuzcu Hacı Mustafa Ağa olduğu ve belirtilen tarihte vakıf aylık gelirinin 33 kuruş olduğu anlaşılmaktadır144.
Medresenin müderris ve öğrenci sayısı şöyledir:145
Yıl Müderrisleri Öğr. sayısı
H. 1285/
M. 1868 Hacı Halil Efendi ?
H. 1291/
M. 1874 Dinarlı-zâde Hacı
Halil Efendi (Öl. 1884)
21 Safer 1302/
10 Aralık 1884 Hacı Osman Nuri Efendi ?
H. 1317/
M. 1899 Müderris Hacı Nuri Efendi 20
H. 1318-1319/
M. 1900-1901 Müderris Osman Efendi 30
H. 1321/
M. 1903 Müderris Hacı Nuri Efendi 12
1914 Müderris Tokatlı
Veli Efendi (beratsız). 12
Afyonkarahisar’da XV. Yüz yılda yaşan büyük âlim, müftü olduğu sanılan İmâd Dede diye anılan bir zat bulunmaktadır. İmâd Dede’nin kabri aynı adla da anılan Güdük Minare Camii içerisindedir.
21. İmâdiyyü’l-İslâm/Dinarlı-zâde Medresesi
Afyonkarahisar’da Sinan Paşa Mahallesi’nde146 Otpazar Camii’nin güneyinde olan medresenin ne zaman ve kim tarafından açıldığı tespite edilmemekle birlikte 1863 yılından önceki bir tarihte eğitim verdiği anlaşılmaktadır. Zira Karaman Mahallesi’nden Hatıp Hacı Ali Efendi’nin 27 Şevval 1296/14 Ekim 1863 tarihli terekesinde ve bir para vakfında İmâdiyyü’l-İslâm Medresesi ismiyle bahsedilmektedir147. Aynı kişinin 1863 tarihli vasiyet hüccetinde, aynı medresenin tamir ve bakımı için yedi yüz elli kuruş para vakfettiği görülmektedir148.
Kurt oğlu Süleyman oğlu Hacı Ömer Ağa’ın 2 Safer 1332/2 Ocak 1914 tarihli vakfiyesinde Otpazar Camii kıble yönünde Dinarlı-zâde Medresesi diye anılan İmâdeddin Medresesi’nin olduğu belirtilmektedir149.
Atabek, Dinarlı-zâde Medresesi’nin Sinan Paşa Mahallesi’nde, 6 odalı ve 2 dershaneli, son hocasının Hacı Hamza-zâde Nuri Efendi olduğunu ve medrese 1924 yılında kapatıldığını zikretmektedir151.
22. İrfâniye Medresesi
İrfâniye Medresesi, Kurtoğlu Süleyman’ın Hacı Ömer Ağa tarafından Ot Pazarı Câmii’ne bitişik mezarlık, sol tarafı Dinarlı-zâde Medresesi diye anılan İmadeddin Medresesi’yle komşu olan mağazası yerine yeniden bina yapılarak 1914 yılında açılmıştır. Medrese binası iki katlı olup giriş katında iki adet mağaza, üst katında iki tekke odasıyla üç ayrı odası vardı.
Hacı Ömer Ağa, 2 Safer 1332/2 Ocak 1914 tarihinde vakfını kurarak, vakfiyesini de tescil ettirmiştir. Vakfiyesinde belirtildiğine göre medresenin müderrisi Tarîkat-ı Aliyye-i Nakşibendi’ye şeyhi Tokâdî Hacı Mehmet oğlu İbrahim oğlu Veliyyüdin Efendi’dir151.
(Devamı Yarın)

 

KAYNAK
144 AŞS, nr. 669, belge no: 162; Yazıcı, agm, s. 46.
145 AŞS, nr. 610, s. 47/73; nr. 613, s. 167/625; nr. 669, belge no:189; SNMU., 1317, s. 1162-1163; SNMU., 1318, s. 1298-1299; SNMU., 1321, s. 487; Yazıcı, agm, s. 46.
146 Bu muhit günümüzde Fakih Paşa Mahallesi diye anılmaktadır.
147 AŞS, nr. 607, vr. 91a/268; vr. 94b/271.
148 AŞS, nr. 607, vr. 94b/271.
149 VGMA, Vakfiye Defteri, nr. 609, s. 39, sıra nr. 53.
150 Atabek, age., s. 202.
151 VGMA, Vakfiye Defteri, nr. 609, s. 39, sıra nr. 53.

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

E-Gazete Arşivi