Afyonlu İhsan Yener'in F Klavye Bayrağını Afyonlu Seçkin Köse Taşıyor

Afyonkarahisarlı İhsan Yener’in tamamen bilimsel yöntemlerden yararlanarak icat ettiği F Klavye, bugün Türk gençlerini şampiyonluklara taşıyor. Bu şampiyonlukların arka planında ise yine Afyonkarahisarlı olan, Intersteno Uluslararası Bilgi İşlem Federasyonu Türkiye Temsilcisi Seçkin Köse yer alıyor. Seçkin Köse, F Klavye’yi, şampiyonlukları ve İhsan Yener yaşasaydı O’na söyleyeceği sözleri Gazeteniz Kocatepe ile paylaştı.

“İHSAN YENER TİCARET LİSESİ” ÖNERİSİ

Kocatepe: F Klavye'nin mucidi Afyonkarahisarlı İhsan Yener'in Türk bilişim ve eğitim tarihindeki yerini nasıl değerlendiriyorsunuz? Sizce hak ettiği değeri görüyor mu?
Seçkin Köse: İhsan Yener hocamız, klavyenin bilimsel kullanılması için, uzun araştırmalar yaparak, iki elin en güçlü parmaklarına, Türkçede en çok kullanılan harflerin yerleştirilmesini sağlamış ve Bilimsel F Klavye sistemini kurmuştur. Ülkemizde F Klavye sistemi, 1955 yılında Bakanlar Kurulu tarafından kabul edilmiştir. Bu sistem o yıllarda daktilonun çok hızlı kullanılmasına ve zamandan büyük tasarruf sağlanmasına vesile olmuştur. Daha sonra F Klavye bilişimde yerini alarak, bilgisayar kullanan herkesin zamandan büyük tasarruf sağlamasına vesile olmuştur. Ülkemizde okullarda ve kamuda F Klavye kullanımı, mevzuat gereği yerini almıştır. Ancak, ülkemizde henüz tüm okullarda F Klavye eğitimi başlamamasına rağmen, mesleki okullarda yerini aldığını söylemek mümkündür. Kamuda ise yeterli ilgi gösterilmemektedir. Hata edilmektedir. F Klavye’nin Ülkemizde bilişim ve eğitimde tam yerini alabilmesi için, ana okul dahil tüm okullarda on parmakla bilimsel F Klavye eğitimi verilmesi şarttır. Kamu personeline eğitim verilmelidir. Özellikle kamuya istisnasız F Klavye bilgisayarlar alınmalıdır. İhsan Yener hocamızın da dünya çapında büyük bir mucitlik yapmasına rağmen, hak ettiği yeri almamaktadır. Bu başarılarına karşılık, bütün bilgisayar laboratuvarlarının İhsan Yener hocamızın adının verilmesini gerektiğine inanıyoruz. Afyon Ticaret Lisesinin adı, İhsan Yener Ticaret Lisesi olmalıdır.

“60 SENE ÖNCE ŞAMPİYONAYA KATILDIM”

Kocatepe: Bugün Türk Klavye Milli Takımı dünya şampiyonlukları kazanıyor. Bu başarıların temelinde İhsan Yener'in yaklaşık 70 yıl önce attığı hangi adımlar bulunuyor?
Seçkin Köse: İlk adım Türkçeye en uygun F Klavye’yi icat etmesi, bunun Bakanlar Kurulu kararı çıkartılarak mesleki okullarda eğitiminin verilmesinin sağlanması, ikinci adım Türkiye Daktilografi Şampiyonalarını organize etmesi, üçüncü adım finale kalanların Dünya Şampiyonasına götürülmesidir. Şampiyonaların düzenlenmesi, F Klavye’nin gelişimine çok önemli etken olmuştur. Ben de Afyon Ticaret Lisesinde okurken ikinci sınıfta, Okul Müdürümüz Duayen Yüksel Eryılmaz’ın ve Daktilografi Öğretmenimiz Remzi Uğur’un teşvikiyle 1966 yılında (60 sene önce) Türkiye Şampiyonasına katıldım. Yarışmalar, kişinin okul ve iş hayatındaki başarısına yön verdiği gibi, F Klavyenin Ülke çapında gelişimine de çok önemli etken olmaktadır.

30 BİN KELİME ÜZERİNDE ARAŞTIRMA YAPILDI

Kocatepe: F Klavye'nin bilimsel olarak Türkçeye en uygun klavye olduğu sıkça dile getiriliyor. Bunu teknik açıdan nasıl açıklarsınız? Q Klavye’ye göre ne gibi avantajlar sunuyor?
Seçkin Köse: Daktilo icat edildiği 1800’lü yıllarda, daktilo tuşlarının iki parmakla süratli kullanılarak üst üste tuşa basılarak kırılmasını önlemek için Q klavye, İngilizcede en çok kullanılan harfleri, en güçlü parmaklardan uzak tutarak daha güçsüz parmakların kullanımına doğru klavye düzenini yerleştirmişlerdir. Bu sistemle iki parmakla klavye kullanımının yavaş olması ve tuşların birbiriyle çarpışarak kırılmasının önlenmesi hedeflenmiştir. F Klavye için, duayenimiz rahmetli İhsan Yener hocamız, 30.000 kelime üzerinde analiz yaparak Türkçede en çok kullanılan harfleri en güçlü parmakların yazılımına bırakmak suretiyle, bilimsel bir sistem kurmuştur. 1955’li yıllarda, Amerikalılar ve İngilizler Q klavyenin demode olduğunun farkına vararak, on parmakla bilimsel Q Klavye’ye dönüştürmek için çaba harcamışlar, ancak Amerika’da o yıllarda 45 milyon daktilo olması nedeniyle, on parmakla bilimsel Q Klavye’nin İngilizceye uygun hale getirilmesi sevdasından vazgeçmişlerdir. Özetle, bilimsel F Klavye Türkçeye en uygun bir sistemdir. Q Klavye ilkel on parmakla hızlı yazmaya uygun olmayan bir sistemdir. Bu durumda, F Klavye ile yazmanın zamandan büyük bir tasarruf sağladığını, fiziki olarak rahat yazma kolaylığı olduğunu, bu vesile ile insan sağlığına önem verdiğini belirtmemiz mümkündür.

DİSİPLİNLİ ÇALIŞMA İLE BAŞARI GELİYOR

Kocatepe: Uluslararası daktilografi ve klavye yarışmalarında F Klavye kullanan Türk sporcuların elde ettiği başarılar tesadüf mü, yoksa F Klavye'nin yapısının doğal bir sonucu mu?
Seçkin Köse: Türkiye 61 yıldır elde ettiği Dünya Şampiyonlukları ve halen dünyanın en başarılı Ulusal Milli Takımı olması kesinlikle tesadüfi değildir. Bunun birkaç nedeni vardır. En başta klavyemizin Türkçeye en uygun seri kullanmamıza vesile olan F Klavye’nin ergonomik yapısı, ondan sonra öğretmenlerimizin öğrenci yetiştirmedeki İhsan Yener hocamızın metodunu kullanarak eğitim vermeleri, öğrencilerimizin disiplinli ve sistemli bir şekilde öğrenmek istemeleri etken olmaktadır.

İKİ DÜNYA ŞAMPİYONLUĞU KAZANDI

Kocatepe: Intersteno Türkiye Temsilcisi olarak uzun yıllardır bu alanda çalışıyorsunuz. Türkiye'nin dünya şampiyonluklarına uzanan hikâyesini nasıl özetlersiniz? Bu başarının arkasındaki çalışma disiplini nedir?
Seçkin Köse: Ben bildiğiniz gibi Afyon Ticaret Lisesini temsilen iki kez 1969 ve 1971 Yıllarında Dünya Daktilografi Şampiyonasına yarışçı olarak katıldım. Biri rekor olmak üzere iki Dünya Şampiyonluğu kazandım. Anadolu’dan Dünya Şampiyonluğu kazanan ilk yarışçı oldum. Ancak, Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisinden mezun olmam ve Banka Müfettişi olmam nedeniyle, yarışmaları antrenmanlara zaman ayıramamaktan dolayı bırakmak zorunda kaldım. Rahmetli İhsan Yener Hocamız aradan 22 sene geçtikten sonra, 1993 Yılında Ülkemizde İstanbul’da Dünya Şampiyonası yapıldığında, kendisinin Intersteno Onursal Üyeliğine atanacağını, benim de Temsilci olmamı istedi. Zaman yönünden itiraz etmeme rağmen hocam benim bu itirazımı kabul etmedi. O nedenle bu görevi üstlenmek zorunda kaldım. Bu görevi üstlendikten sonra, dört elle başarıyı elde etmek için çalışmaya başladım. Yarışçıların eğitiminde, Dünya Şampiyonalarına hazırlanmasında görev alan eğitim kadrosu mükemmeldi. Tek eksiğimiz Finansman bulmaktı. Ben de onu üstlendim. Sponsor bulma çalışmalarında, ziyaretler ve ikili ilişkilerle çok başarılı oldum. Ben bu göreve atanmadan önce son yıllarda İhsan Yener Hocamız, yarışçıların bir bölümünü kendi imkanlarıyla yurt dışına götürmeye çalışıyordu. Benim devreye girmemle hocamız bu sorumluluktan kurtuldu. Sponsor bulma çalışmalarım halen devam ediyor. Kendi imkanlarıyla yarışa katılan öğrencilerimizde olunca, başarılı öğrencilerimizin Dünya Şampiyonasına katılmaları problemimiz kalmadı. Sponsor bulmanın yanı sıra çalışma disiplini de çok çok önem arz ediyor. İstanbul’dan sonra, son 20 yılda da yine Afyonkarahisar’lı öğretmenler ve öğrenciler liderliği sürdürmeye başladılar. İlkokuldan itibaren büyük bir özveriyle öğrenci yetiştiren Sınıf Öğretmenleri Şuhut’tan Hüseyin Özçelik, Sandıklı’dan Hasan Erdoğan ve Afyonkarahisar Ticaret Lisesinden (Ahi Evran Ticaret Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi) Öğretmeni Ümit Başoğlu’nun başarıları çok yüksek olmuştur. Şu anda Türk Milli Takımımız, Ülkemizin 1969’da Varşova’da elde ettiği 6/8 Şampiyonluğa ulaşmış durumdadır. Dünyanın en başarılı ve en fazla Dünya Şampiyonluğu kazanan takımıyız. Yarışlara 36 Ülke katılmaktadır.  Özetle, disiplinli, sistemli çalışmak, saygın diyaloglarla sponsor bulmak, başarımızı çok yükseltmiştir.

“DÜNYADA HİÇ ŞEHRİN ELDE EDEMEDİĞİ BAŞARILAR”

Kocatepe: Afyonkarahisar, hem F Klavye'nin mucidi İhsan Yener'i hem de bugün bu alanda Türkiye'yi uluslararası platformlarda temsil eden isimleri yetiştirdi. Sizce bu durum şehir adına nasıl bir kültürel mirastır?
Seçkin Köse: F Klavye’nin icat edilmesi ve Dünya Şampiyonlukları konusunda Afyonkarahisar’ımızın başarısı, dünyada hiçbir ülke şehrinin elde edemediği başarıları elde etmesidir. Çok çok büyük kültürel bir başarıdır. Ülkemizde hiçbir spor dalında, kültürel alanda Afyonkarahisar’ımızın Dünya Bilgisayar Klavye Şampiyonalarında elde ettiği başarıyı elde etmesi mümkün olmamıştır. Ülkemiz 61 yıldır Dünya Şampiyonluğunu sürdürüyor, Afyonkarahisar ilimiz 57 yıldır bu yarışlarda Türkiye’nin ve Dünyanın en başarılı İli olma özelliğini korumaya devam ediyor. Şehrimizin bu kültürel mirasına Afyonkarahisarlılar ve Afyonkarahisar Valimiz, Belediye Başkanımız mutlaka sahip çıkmalıdır.

“F KLAVYE EĞİTİMİNİ İHMAL ETMEYELİM”

Kocatepe: Günümüzde yapay zekâ, sesli yazım ve mobil teknolojiler hızla gelişiyor. Buna rağmen on parmak F Klavye eğitimi neden hâlâ önemini koruyor?
Seçkin Köse: Teknolojinin hızla gelişimine rağmen, Türkçeye en uygun on parmakla F Klavye eğitimi ve yazılımı yerini koruyor. Çünkü, her zaman karşımıza klavye kullanımı çıkıyor. Örneğin, bir toplantıdasınız yapay zeka ile ilgili bir işlem yapmak istiyorsunuz klavye kullanacaksınız. Sesli yazılım yapıyorsunuz, düzeltmeler söz konusu klavye kullanacaksınız, bir makale yazacaksınız, düşünerek, on parmakla F Klavye’de hızlı bir şekilde daha rahat makaleyi yazacaksınız, mobil telefonla WhatsApp’ı kullanarak bir mesaj göndermek istiyorsunuz, bluetoothla bağlanıyorsunuz küçük bir klavye ile on parmakla çok rahat klavye kullanarak mesajınızı yazıyorsunuz, genelde her ortamda karşınıza F Klavye kullanma çıkıyor. Özetle, klavye, teknolojinin hızla gelişimine rağmen terkedilmesi söz konusu değil. O nedenle F Klavye eğitimini, hiçbir zaman ihmal etmemeliyiz. Bugün Avrupalılar Amerikalılar, öncelikle on parmakla eğitim veriyorlar okullarında. Bu uygulamanın bizim okullarımızda da süratle başlaması zaruridir. Hele hele Türkçe için en uygun F Klavye on parmak eğitimi ihmal edilmemelidir. F klavye kullanımı her zaman var olacak. Çünkü, sesli yazım sisteminde düzeltmeyi klavye ile yapacağız, her yerde sesli yazım sistemini kullanamayacağınız zaman klavye devreye girecek, mobilde de mesajlarda klavye karşınıza çıkacak.

HANGİ ADIMLAR ATILMALI?

Kocatepe: Türkiye'de F Klavye kullanımını yaygınlaştırmak için eğitim sisteminde veya kamu kurumlarında hangi adımların atılması gerektiğini düşünüyorsunuz?
Seçkin Köse: Bütün okullarda (ana okullar ve üniversiteler dahil), on parmakla F klavye eğitim dersi verilmelidir. Bu ders mecburi ders olmalıdır. Eğitimden sonra unutulmaması için, ara sınıflarda da testler yaptırılmalıdır. Eğitim verilebilmesi için, Ülkemizde tüm öğrencilerimizin ihtiyacını karşılayacak kadar tüm okullarımızda istisnasız bilgisayar laboratuvarları kurulmalıdır. Laboratuvarlarda, bilgisayar kodlaması gibi eğitimlerden öncelikle, on parmakla F Klavye eğitimi öğretilmelidir. Bu maksatla İntersteno Türkiye Ulusal Grubu olarak üç tane program yaptırdık. Eğitimlerde bu programlardan yararlanılmalıdır. Ana okullarda, çocuklar alfabemizi öğrenmeden dahi Oyunlu F Klavye Programımız sayesinde bilgisayarı on parmakla kullanmayı öğrenebilir. 
Kamuda tüm personelin bilimsel F Klavye on parmakla eğitim almaları mecbur edilmelidir. Özel sektörün Türkiye genelinde vilayetlerde ve ilçelerde kurulacak platformlarla F klavye on parmakla eğitim almaları sağlanmalıdır. 
Programlarımıza fklavye.gov.tr/Klavye veya klavye.gov.tr siteleri üzerinden, oyun.fklavye.org.tr/program/ ve coskunyusufcetin.com bağlantılarıyla ulaşabilirsiniz. Ayrıca 
Dünya Şampiyonu Erdi Çiller’in kendi adıyla hazırladığı internet sitesinden de yararlanılabilir.

İLERİ YAŞ HASTALIKLARINDAN KORUR

Kocatepe: Gençler arasında F Klavye konusunda farkındalık oluşturmak için neler yapılabilir? Özellikle öğrenciler ve ailelere vermek istediğiniz mesaj nedir?
Seçkin Köse: On parmakla F Klavye öğrenmek tüm öğrenciler için kesinlikle bir farkındalıktır. Öğrenciler tüm notlarını bilgisayar klavyesinde on parmakla rahat ve seri şekilde yazacaklar, iki parmakla yazanlara kıyasla fark atacaklardır. Bir elin nesi var iki elin sesi var misali, on parmakla bilgisayar klavyesini kullanmaya başlamak, klavyeye bakmadan, süratle düşündüklerinizi aktarmanıza vesile olacak ve zamandan önemli tasarruf sağlayacaktır. Ayrıca, hızlı bir tempoda klavyeyi on parmakla kullanmak size önemli bir güven sağlayacaktır. Bu sürat bu güven, size ömür boyu tüm etkinliklerde, çalışmanızda örnek teşkil edecek, başarınızı artırmaya vesile olacaktır. On parmakla klavye kullanmak sizleri daha sağlıklı, daha dinç yapacak, yaşlılıkta Alzheimer gibi hastalıklardan sizleri her zaman koruyacaktır. Ailelerinde F Klavye’de on parmakla eğitim almalarını öneririm. Onlardan bu bilimsel klavye kullanımından yararlanmış olacaklardır.

“F KLAVYE’NİN BÜYÜK YARARLARINI GÖRDÜM”

Kocatepe: Siz de dünya şampiyonu bir klavye sporcususunuz. F Klavye size yalnızca hızlı yazmayı mı öğretti, yoksa disiplin, odaklanma, refleks, dikkat ve zihinsel performans gibi hayatınızın diğer alanlarında da önemli yetenekler kazandırdı mı? Bunlardan en belirgin olanları hangileri?
Seçkin Köse: On parmakla Türkçeye en uygun F Klavye kullanıcısı olarak, F Klavye’yi 15 yaşımdan itibaren on parmakla eğitimini almamın ve öğrenmemin bana çok büyük faydası olmuştur. Halen o faydayı yaşıyorum. Bu röportajda yanıtları on parmakla bilgisayar F Klavyesini kullanarak yazıyorum. Öğrenci iken klavye kullanmam durumunda on parmakla kullanarak zamandan büyük tasarruf sağladım. F Klavye’yi hızlı ve hatasız kullanmak bana, disiplinli, sistemli çalışmayı ve başarıyı elde etmeyi öğretti. Mesleki hayatımızda F Klavye kullanımı vazgeçilmez bir durumdur. Emsallerim iki parmakla çalışma yaparken, ben on parmakla rapor ve yazı yazarak, onlara büyük fark atıyor ve başarımı çok fazla yükseltiyordum. Özellikle Müfettişlik mesleğimde, herkesin kendi raporunu kendisinin yazma mecburiyetinin olduğu bir ortamda F Klavye’yi on parmakla hızlı kullanmanın çok çok büyük yararlarını gördüm, yaşadım.  F Klavye’yi on parmakla hızlı kullanmam, reflekslerim, dikkatim ve zihinsel performansımın gelişimine de çok önemli katkı sağlamıştır. Çoğu konuda en iyi sonuçları almama vesile olmuştur. Özellikle çalışma konusunda, benim büyük bir ivme kazanmama vesile olmuştur.

MERHUM İHSAN YENER’E NE SÖYLERDİ?

Kocatepe: İhsan Yener bugün hayatta olsaydı, Türk Klavye Milli Takımı'nın dünya şampiyonluklarını gördüğünde sizce en çok hangi duyguyu yaşardı? Ona söylemek isteyeceğiniz bir cümle olsaydı bu ne olurdu?
Seçkin Köse: Rahmetli İhsan Yener hocamız, Ülkemizin 1957 yılında İntersteno’ya üye olmasını sağlamıştır. 2005’li yıllardan itibaren her seferinde, Ülkemiz benden sonra bir 50 sene daha İntersteno’da var olsun derdi. Ben de özellikle halen çalışma hayatında olan tüm öğretmenlerimizin de önemli katkısıyla son 20 yıldır hocamızın vasiyetini yerine getiriyor ve Dünya Şampiyonluklarımızı arttırarak bu çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Özellikle son yıllarda Dünya Şampiyonluklarının çoğunu kazanmayı sürdürdük. Önümüzdeki 30 yılda da kadromuzun Dünya Şampiyonluklarını en az aynen sürdürerek devam ettireceklerine inanıyorum. Hocamız sağ olsaydı, bu büyük başarılarımızı devam ettirdiğimizi görseydi, benim istediklerimi fazlasıyla yapıyorsunuz, sizleri tebrik ederim derdi ve gururlanırdı. Hocam sağ olsaydı, O’na söyleyeceğim cümle: 
‘Değerli hocam, gençlerimiz çalışkandır, disiplinli ve sistemli çalışarak, mucidi olduğunuz F klavye ile bıraktığınız gibi Dünyanın en başarılı Milli Takımı olma özelliğini koruyorlar, Dünya Şampiyonluklarını hiçbir Ülkeye bırakmıyorlar’ derdim. 

77 yaşımdayım. Hangi branş olursa olsun, gençlerimizin, disiplinli, sistemli, azimli ve bilimsel olarak çalışmaları halinde, her branşta Dünya Şampiyonu olmaları mümkündür. Ülkemizin her alanında bu kurallar işlediğinde, yürürlüğe girdiğinde gelişmiş ülkelerin başlarında yer almamız kesinlikle söz konusudur.