Damızlık Yetiştiricileri Birliği'nin Dev Çiftliği Neden Satıldı? Yetkili İsim Açıkladı

Afyonkarahisar Merkez Çukurköy bölgesinde bulunan ve tapu kayıtlarında Beyazıt Mahallesi 60 ada 17 parselde kayıtlı bulunan Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’nin Gebe Düve Üretim Merkezi satıldı. Çiftlik Sucuk Sarayı Markası sahiplerinden Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Mühsürler ve ailesi tarafından satın alındı.

Çiftliğin satış işlemi sonrasında gündeme gelen bazı konularla ilgili olarak Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği yöneticilerine ulaştık. Birlik’in Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, çiftliğin satışı ve Birlik’in bugünkü durumu ile ilgili detaylı bilgilendirmede bulundu.

ÇİFTLİK 60 MİLYON BEDELLE SATILDI

Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’nin Çukurköy’de bulunan Gebe Düve Üretim Merkezi’nin, toplam 60 milyon TL bedelle satıldığı konusuna açıklık getiren Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, “Afyonkarahisar ili Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’ne ait Afbir Gıda Tarım ve Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. şirketi bünyesinde bulunan 49 baş örnek süt sığırcılığı ve 500 baş düve üretim merkezinin içinde bulunduğu çiftlik Beyazıt mahallesinde (Çukurköy) adresinde bulunmakta idi. Satışı yapılan çiftlik üzerindeki yapılar Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2018 yılında uygulamış olduğu 12 ilde kurulan 500 baş düve üretim merkezi projesi kapsamında hibe alınarak yapılmıştır. 49 başlık örnek süt sığırcılığı işletmesi ise 2016 yılında Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu’ndan hibe alınarak yapılmıştır. Aynı işletme 2024 yılında tadilat ve revizyon işlemleri için Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu’ndan tekrar hibe almaya hak kazanmış. Eskiyen ve yenilenmesi gereken ünitelerin revizyonu gerçekleştirilmiştir. Belirtilen çiftlik 60 milyon TL bedel ile 2025 yılı Ağustos ayı sonunda satışı yapılmıştır” dedi.

SATIŞ BEDELİ NASIL BELİRLENDİ, ÖDEME NASIL YAPILDI?

Çiftliğin satış bedelinin düşük olduğu, ayrıca 60 milyonluk bedelin 30 milyon TL’sinin OSB’de bulunan iki adet işlenmemiş dükkân, 30 milyon TL’sinin ise nakit olarak ödendiği yönündeki bilgileri de doğrulayan Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği Başkan Yardımcısı İbrahim göbel, “Satış bedeli olan 60 milyon TL bedelin (çiftlikteki demirbaşlar yemler ve canlı hayvanlar olmak üzere) birliğin mizanında bulunan binalar, demirbaşlar, yemler ve canlı hayvanların duran varlıklardaki değerlerinin rayiç bedel hesaplamaları yeminli mali müşavirce hesaplanmıştır. Her yıl yapılan Tarım Bakanlığı bağımsız denetmeni olan yeminli mali müşavirinde incelemesi sonucu rayiç bedel artışları ile şirketin maliyet fiyatları mizanlarda belirtilmektedir. Olağan mali kurullarda bu bedeller birlik üyelerine tek tek okunmakta ve genel kurulda hesapların ibrası yapılmaktadır. Yönetim kurulu kararı ile satış kararı alınan çiftliğin satışı için bir emlak firması ile anlaşılmış ve ilana çıkması için emlak firmasına eids sistemi üzerinden yetki verilmiştir. İlan süresi içinde 2 adet teklif yapılmış olup 1. teklif 45 milyon TL, bedel bu bedelin 30 milyon TL si peşin kalan 15 milyon TL si ise merkezde bulunan yeni yerleşimlerde bulunan 2-3 daire teklifi olmuştur. 2 teklif ise 60 milyon TL bedel ile 18,5 milyonu nakit (14,5 milyonu devir işlemlerinden önce avans olarak alınmak üzere )11,5 milyonu 2 ay içinde ödenecek şekilde (çek tahsilatı) olacak şekilde 30 milyon TL bedel, kalan 30 milyon bedelin ise OSB’de bulunan birinde araç tamircisi kiracısı bulunan (satış işleminden sonra boşaltmıştır) toplamda 680 metrekare iki adet dükkân teklifi olmuştur. Yapılan ikinci teklif değerlendirilmiş ve satış işlemlerine geçilmiştir” dedi.

ÇİFTLİĞE KARŞI ALINAN DÜKKANLARIN DURUMU NE VE NASIL KULLANILACAK?

Çiftlik ile takas yapılan iki dükkânın içlerinin yapılmadığı; birinin kısmen yapıldığı, diğerinin ise tamamen ham durumda olduğu ve iki dükkânın gerçek değerinin toplamda 20 milyon TL’yi dahi bulmadığı iddialarını değerlendiren İbrahim göbel, bu dükkanların kullanım amaçlarını da açıkladı.
Birlik Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel şunları söyledi:

“Takas olarak alınan dükkânlardan birinde büyük araçların tamirinin yapıldığı bir kiracı bulunmakta idi. Diğer dükkân ise kullanıma hazır inşaat malzemelerin bulunduğu depo olarak kullanılmaktaydı.  Satış işlemlerinden sonra depo olarak kullanılan ve araç tamiri olarak kullanılan dükkânlar tarafımız boş olarak teslim edildi. Takas işlemine konu olan dükkânlar 1 ada içinde 3 dükkân olarak yapılmıştır. Diğer dükkân da o dönemde satış ilanında bulunmaktaydı ve emlak ofisinin ilan bedeli 18, 5 milyon olarak görülmekteydi. 15 milyon bedel ile sunulan dükkânlar hali hazırda 18,5 TL ile ilanda bulunan yan dükkân temel alındığında ve o bölgenin emlak danışmanları ile yapılan görüşmeler neticesinde zarar edilen bir takas olarak görülmemektedir.

Çiftlik sahibi Afbir Gıda Tarım ve Hayvancılık Limited Şirketi birliğin bünyesinde sadece büyükbaş hayvan yetiştiriciliği ile uğraşmamaktadır. Afyonkarahisar merkez ve civar ilçelerinden üyelerin üretmiş olduğu sütleri pazarlama işlemi de yapmaktadır. Hali hazırda Anıtkaya köyü ve Çobanlar ilçesinde iki adet süt toplama merkezi bulunmaktadır.  Üyelerin ahırlarındaki süt tanklarından şirkete ait iki adet kamyon ve 1 adet kamyonet ile sütler alınmakta ve süt toplama merkezinde bulunan büyük soğutma tanklarına dökülmektedir. Bu tanklara biriken sütler ulusal süt firmalarına satışı yapılmaktadır. Alınan dükkanların yerleşim yeri açısından (lokolizsayonu) iki toplama merkezi yerine tek bir toplama merkezi olarak kullanılması uygun olduğu için süt toplama merkezi yapılması için tercih edilmiştir. 

ÇİFTLİK NEDEN DEMİRBAŞLARI İLE BİRLİKTE SATILDI?

Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’ne ait çiftliğin içerisindeki demirbaşlarla birlikte satılmasının gerekçesini d açıklayan İbrahim Göbel, “ Çiftlik tüm ekipmanları ile bir bütündür. Yemlemeyi yapan traktör yemi karıştıran yem karma römorkundan tutun. Sütün sağıldığı sağımhane ve ekipmanları ile veteriner hekimin kullandığı alet ve ekipmanlarda çiftliğin bir parçasıdır. İşlemenin devam etmesi için çiftlik satışları bir bütün olarak yapılır. Canlı hayvanların bedelleri zaten satış yapan bir kurum olan düve üretim merkezinde belliydi. Satışa çıkarken bütün bu unsurlar alıcılara duyurulmuştur. Ve teklif veren 2 firmada bunları bilmekteydi” dedi.

BİRLİK NEDEN MALİ ZORLUĞA DÜŞTÜ VE ÇİFTLİK NEDEN SATILDI?

Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’nde çalışan personelin yaklaşık 6 aydır maaşlarını alamadığı, Birlik’e ait demirbaşların satılarak maaşların kısmen ödenmeye çalışıldığı konusuna da değinen Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, Birlik’in içerisine düştüğü mali bunalımı anlatırken, “Birliğin ekonomik sıkıntılar içine girmesinin nedeni çiftliğin satılmak zorunda olmasındandır. Tüm ülkemizdeki birlikler destekleme modelindeki değişiklikler, desteklemelerin ödeme yöntemi değişiklileri ile birlikte ekonomik zorluk içine girmişlerdir. Birliğe bağlı üyelerin aidat bedelleri ve hizmet bedelleri Tarım ve Orman Bakanlığı’nın belirlemiş olduğu ana sözleşme ile belirlenmiştir. Hayvancılık destekleme modellerinde yapılan değişiklik ile birlik üyesinin alacağı fark desteklemesi üyelerin tercihini üyelikten ayrılmak üzere tercih yapmasına neden olmuştur. Birlikler üyelerine hizmet vermek için çalıştırmak zorunda olduğu personellerin maaşlarını üyelerden alacağı hizmet bedeli gelirlerinden sağlayamadığı için çiftlik kurmak, suni tohumlama hizmeti vermek, kulak küpesi takma işlemi ve süt toplama ve satış işlemleri gibi ek gelir sağlamak zorunda kalmışlardır” dedi.

KULANILAN HİBE GERİ İSTENİNCE MALİ SIKINTI BAŞLADI

2018 yılında Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 500 baş düve üretim merkezi için vermiş olduğu hibenin şartları içinde yer alan 3 dönem halinde toplam 1200 hayvanın merkeze alınması büyütülmesi ve gebe bırakılarak satılması şartının 2025 yılı şubat ayında dolduğuna dikkat çeken Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, “Birlik kayıtlarımıza göre 1200 den fazla hayvanın yetiştirilip satıldığı Türkvet kayıtlarında mevcut olmasına rağmen işletmeye alım aşamasındaki kriterlerden biri olan hayvanın yaşı (4-13 aylık yaşta çiftliğe girmesi gerekiyor) Bakanlığımızın bazı yönetmeliklerindeki mevzuat çakışmasından dolayı (brucella, tüberküloz yönetmeliği), işletmeye karantina ahırından alınması zamanındaki kritelerlere uymayan hayvanların var olması neticesinde sayı 1170 baş civarında kalmış ve 2018 yılında 2 milyon 194 bin TL olan hibe ödemesi 2025 yılında yasal amme alacakları faizi ile  7 milyon 250 bin TL olarak birliğimizden tahsil edilmiştir. Çiftliğin satılması bu aşamada gündeme gelmiştir. Çiftliğin satılması ile birlikte TKDK’dan alınan hibe bedeli olan 2 milyon 600 bin TL bedel fazisiz olarak geri ödenmek zorunda kalınmıştır. Çiftlikte buluna hayvanların beslenmesi için Ziraat Bankası’ndan alınan sübvanseli yem kredileri de geri ödenmek zorunda kalınmıştır. Çiftlik satışından ceza, hibe geri ödemesi ve krediler ile toplamda 22 milyon 500 bin gibi bir bedel ödenmek zorunda kalınmıştır” dedi.

Göbel şöyle devam etti:

“Çiftliğin satışı, birliğin gelirlerinin azalması gelir gider tablosunun bozulması, üyelerin birlikten ayrılmaları ile birlikte 30 yakın personeli, 13 şubesi olan birliğin küçülmeye gitmesi ve her ay zarar eden birliğimizde 17 personele ve 4 şubeye gerilemesine sebep olmuştur. Bu dönemde işten ayrılan personellere ödenen tazminatlar sebebi ile mevcut çalışan personelin maaşlarında ödemede gecikmeler olmuştur.  6 ayı bulan bir ile ara geçmişten gelen maaşlarını almaya devam etmektedirler. Birliğimizdeki demirbaşların satışı durumu yoktur. Demirbaş olarak sadece işten çıkarılan veteriner hekimlerin kullanmış oldukları yaşları 10-12 olan hizmet araçları alacakları tazminattan düşülmek üzere veteriner hekimlere sunulmuş talep eden personellerimize satışı yapılmıştır.”

ÇALIŞANLARIMIZIN HAKLARINI ÖDÜYORUZ

Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği’nde görev yapan personelin durumunu da değerlendiren Birlik Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, “Maaş alamayan personellerimizin işten ayrılmak istemeleri durumunda birikmiş maaşları ödenmesinde öncelik sağlanmıştır. Tazminatları ise yapılan ikili anlaşma ile taksitlendirilmiş ve halen taksidi devam eden tazminat ödemeleri bulunmaktadır. İçinde bulunduğumuz durum için personellerimize yapılan toplantılarda haklı sebep ile çıkmak isteyen personellere de aynı teklifler yapılmakta ve taksitlendirme için teklifler yapılmaktadır” dedi

BİRLİK’E AİT ÇİFTLİK DEĞERİNİN ALTINDA MI SATILDI?

İhaleye çıkarılmadan satıldığı belirtilen çiftliğin arazi, bina, canlı hayvan, makine, ekipman ve demirbaşları birlikte değerlendirildiğinde, satış bedelinin gerçek değerini karşılayıp karşılamadığı endişelerinin yersiz olduğunu belirten Birlik Başkan Yardımcısı Göbel, “Satış veya takas öncesinde herhangi bir eksper ya da bilirkişi raporu hazırlanıp hazırlanmadığı ve satış bedelinin neye göre belirlendiği konusuna da açıklık getirdi.

Birlik’in ana sözleşmesi gereği birliğe ait bir taşınmaz ya da demirbaş satılması durumunda genel kuruldan yetki alma zorunluluğu bulunduğunu, Birliğin şirketi olan Afbir Gıda Tarım ve Hayv. San ve Tic. Ltd. Şti’nin ise ticaret kanunu çerçevesinde yönetim kurulunun kararı ile satış yapabildiğin ihatırlatan İbrahim Göbel, “İhale yerine doğrudan pazarlık ve ilana çıkılması durumunda 45 milyona teklif edilen çiftlik 60 milyona satılabilmiştir. Satış bedeli araştırıldığında aynı dönemde Çobanlar ilçesi Kocaöz beldesinde tarım ve kırsal kalkınma desteği alan 120 anaç toplam 250 başlık bir işletmenin 15 milyon TL’ye satışa çıkarıldığı ilanlardan görülebilmektedir. Düve satışı ile hayvancılık alanında hizmet veren ayrıca Tarım ve Orman Bakanlığı’nın tazminatlı hayvan hastalıkları için hayvan rayiç bedel komisyonunda hayvanların bedelini belirleyen bir birliğiz, işletmenin bağımsız denetçisi olan yeminli mali müşavir raporlarında da belirtildiği üzere satış bedelinin belirlenmesi aşamasında piyasanın rayicini tespit etmekteki en yetkili kurumlardan biri olan birliğimiz, Satışa çıkarılan çiftliğin envanteri, demirbaş listesi ve mizanda bulunan değerleri baz alındığında (amortismanı düşülmüş sıfır bina ve ekipman üzerinden) satışın zarar etmediği ve birlik için karlı bir satış olduğunu göstermektedir.  

BİRLİK MÜDÜRÜ’NÜN DURUMU MEVZUATA UYGUN MU?

Damızlık Birliği’nin müdürü olarak görev yapan bir veteriner hekimin başka bir ilde muayenehanesinin bulunduğu ve aynı zamanda Birlik’ten maaş almasının mevzuata uygun olup olmadığı ve geçmişte bu konuyla ilgili herhangi bir disiplin işlemi uygulanıp uygulanmadığı ile ilgili soruları da cevaplayan İbrahim Göbel sözlerini şöyle sürdürdü:

Birliğimiz bünyesinde sorumlu müdür çalıştırılmaktadır. Birlik müdürü idari kadroda olan ve yönetim kurulumuz kararlarında da açıkça belirlenen yetkililer ve çalışma esasları doğrultusunda veteriner hekim ünvanını kullanmadan çalışmaktadır. Kısmi zamanlı hizmet sözleşmesi kapsamında birliğimize 18 gün sigortalı olarak hizmet vermektedir. Geri kalan 12 günlük çalışma mesaisini birliğimiz şirketi olan Afbir gıda tarım hay. San ve tic ltd şti inde şirket müdürü ve hafta sonları da başka bir ilde bulunan bir şirketin açmış olduğu klinikte şirket ortağı ve veteriner hekim ünvanı ile Bağkur’lu olarak çalışmaktadır. Klinik kendisine ait olamamakla birlikte çalışan hekimlerden biridir. Afyonkarahisar Veteriner Hekimleri Odası’nın birlik müdürü hakkında Veteriner Hekimleri Odası’na üye olması için yapmış olduğu yazışmalar sonucunda başka bir il de odaya üye olduğunu Afyonkarahisar Odası’na üye olamayacağını Afyonkarahisar’da veteriner hekimlik yapmadığını bildirmiş olmasına rağmen hakkında oda tarafından soruşturma açılmış ve meslekten men cezası verilmiştir. Sorumlu müdür idare mahkemesine başvurmuş Ankara idare mahkemesi verilen cezanın nevi ve adiliyeti sebebi ile Afyonkarahisar Veteriner Hekimleri Odası’nın 6343 sayılı kanun çerçevesinde verdiği cezayı anayasa mahkemesine götürmüştür. Anayasa Mahkemesi Afyonkarahisar veteriner Hekimleri Odası’nın haysiyet divanının vermiş olduğu cezayı Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesi ile ilgili kanunun ilgili maddesini iptal etmiş ve Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Yeni kanun maddesi yapılması için 9 ay süre vermiştir. Yeni kanun maddesinin çıkma süresine kadar sorumlu müdür kendisine verilen meslekten men cezasını çekmiştir. Birlik müdürünün asli işi ana sözleşmede belirlenmiştir. Birliğimiz sorumlu müdürün çalışma ve odaya kayıt olmaz zorunluluğu olup olmadığı konusunda Türkiye Damızlık Sığır Yetiştiricileri Merkez Birliğinin birliğine görüş sormuş. Merkez birliğinin çalışan sorumlu müdürün veteriner hekimlik unvanını kullanmadığı ve idari personel olarak görev yaptığı için odaya üye olma zorunluluğu olmadığı konusunda birliğimize görüş vermiştir. 

DAMIZLIK BİRLİĞİ’NİN ÜYE SAYISI NEDEN AZALDI?

Birlik üye sayısında büyük oranda düşüş yaşanmasına yönelik eleştirileri de değerlendiren Birlik Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, “Tüm ülkemizdeki birlikler gibi birliğimizdeki üye sayısındaki azalmanın temel nedeni destekleme modelindeki değişikliklerdir.  Birlik üyelerinin, hayvan kayıtlarını tutmaları süt analizi yaptırmaları, her ay düzenli evrak takibi yapmaları ile desteklemelerde artı bir bedel almaları birlik üyeliğinin temelini oluşturmaktadır. Hayvancılık destekleme modellerinde yapılan değişiklik ile birlik üyesinin alacağı fark desteklemesinin yetersizliği suni tohumlama yöntemi ile hayvanlarını gebe bırakmak zorunluluğu ile birlik aidatlarını ödedikten sonra aldıkları farkın her yıl giderek azalması üyelerin tercihini üyelikten ayrılmak üzere tercih yapmasına neden olmuştur” dedi.

DAMIZLIK SIĞIR YETİŞTİRİCİLERİ BİRLİĞİ’NİN HESAPLARI DENETLENİYOR MU?

Afyonkarahisar Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği Başkan Yardımcısı İbrahim Göbel, Birlik’in 2025 yılı nisan ayında olağan mali genel kurulunu yaptığını, genel kurulda birliğin gelir gider tablosu, bilançosu, mizanı, tahinimi bütçesi ve faaliyet raporları tüm üyelerle paylaşıldığını ve genel kurulca üyeler tarafından uygun görüldüğünü hatırlatarak, “Ayrıca birliğimiz ve şirketi her yıl düzenli olarak bağımsız denetmen ve yeminli mali müşavir tarafından denetlenmiş ve şirketin denetleme raporları Maliye Bakanlığına bildirilmektedir” dedi.

BİRLİK’İN MALİ DURUMUNDA SIKINTI YOK; GENEL KURULA GİTMEYE HAZIRIZ

Birlik yönetim kurulunun 22 yıldır ilimizde seçimlerde tek liste olarak görev aldığını, üyelerin yönetim kuruluna duyduğu güven için hepsine ayrı ayrı teşekkür ettiklerin ibelirten İbrahim Göbel, “Birlik yönetimimiz, ana sözleme ve genel kurul kararı ile alması gerek huzur haklarından 2025-2026 yıllarında toplam 1 milyon 160 bin TL parayı birliğimize bağış yapmıştır. Afyon hayvancılığını hiçbir menfaat beklemeden bugüne kadar büyütmeye, diğer birliklerden üstün olmaya çalıştık.  Asılsız ve mesnetsiz iddialar şevkimizi kırsa da, içinde bulunduğumuz durumlarda dahi, daha verimli bir birlik olmak için çalışmalarımız devam etmektedir. Birliğimizin gayrimenkulleri araç ve demirbaşları mevcut durumu düzeltmeye yetecek ve artacak durumdadır. Önümüzdeki dönemde ya da derhal birliğimiz için şevkle, dürüst ve ilkeli çalışacağını beyan ve tatbik edebilecek bir yönetime devretmek için olağanüstü genel kurulu toplayarak seçimli genel kurula derhal götürebiliriz” diyerek sözlerini tamamladı.