Dinarlı Hemşehrimiz Dr.Mehmet Tekin (Yeri Doldurulamayan Kültür İnsanımız)
İrfan Ünver Nasrattınoğlu
15 Ocak 1947 tarihinde Aydoğmuş köyünde doğdu. İlkokulu Dinar’da ve Aydoğmuş’ta okudu. Üç yıl babasının yanında çalıştıktan sonra Dinar Ortaokulu'na girdi. İlk yazıları okul yıllarında “Dinar Ortaokulu Haber Bülteni”nde yayınlandı. Ortaokulu 1965’te bitirerek aynı yıl Gökçeada İlk öğretmen Okulu'na girdi. Öğrencilik döneminde “İmroz İlk öğretmen Okulu’nun Sesi” adlı okul gazetesini yayınladı, 1968 yılında okuldan mezun oldu. Temmuz 1968’de Gökçeada -Tepeköy İlkokulu öğretmenliğine atandı. O yıl evlendi. Ertesi yıl yaz aylarında askere alındı, dönüşte atandığı Afyonkarahisar-Kocaöz köyünde 2 yıl ilkokul öğretmenliği yaptı. 1971 yılında Dinar’a atandı. Önce Oğullar, sonra Dikici İlkokulunda görevlendirildi. Ancak Gazi Eğitim Enstitüsü Eğitim Bölümü sınavını kazanınca öğretmenlikten istifa ederek okula devam etti.
Mehmet Tekin İlk kitabını 1973 yılında öğrenci iken yayınladı. Enstitü Eğitim Bölümü’nü 1974 yılında bitirdi, Urfa’ya ilköğretim müfettişi olarak atandı. Urfa’da 3,5 yıl, Afyonkarahisar'da 4,5 yıl, Hatay’da 4 yıl müfettişlik yaptı.
1986 yılında atandığı İstanbul’a gitmeyip, Kültür ve Turizm Bakanlığı teşkilatına geçti. Hatay’da İl Kültür Müdür yardımcısı ve Müdür Vekili olarak görev yaptı, daha sonra Afyonkarahisar İl Kültür ve Turizm Müdürü olarak atandı. İlimizde birkaç ay görev yaptıktan sonra 1989 yılının Şubat ayında müdürlükten ve memurluktan istifa ederek Hatay’a döndü.
Memuriyetten ayrılışından sonra beş yıl özel bir eğitim kurumunda yönetici olarak çalıştı.
Ekim 1994'te Mustafa Kemal Üniversitesi'ne uzman olarak atandı, Temmuz 1998'de emekliye ayrıldı. Hatay’da çok sayıda araştırmalar yaptı, yüzlerce makalesi, araştırma-inceleme yazısı, çok sayıda eseri yayınlandı.
Düzenlediği, katıldığı etkinlikler, eserleri, çalışmaları:
Antakya’da 1988-1996 yılları arasında ”Geçmişten Günümüze Hatay Basını Sergisi”, Ders Kitapları ve Öğrenim Belgeleri Sergisi”, “Hatay Mutfak Eşyaları Sergisi” düzenledi. 1990 yılından 2008 yılına kadar Antakya’da yedi kez “Hatay Tarih ve Folklor Sempozyumu”, iki kez "Hatay Mutfağı Sempozyumu", bir kez de "Hatay Folklor Sempozyumu" düzenledi. 1991 yılında başlattığı şiir şölenlerini 2009 yılına kadar düzenleyip, yönetti.
Dinar’la ilgili yazıları 2009 yılında Dinar Lisesi tarafından kitap bütünlüğünde “Dinar Yazıları” adıyla yayınlandı.
Antakya’da Mart 1989’da yayınlamaya başladığı “Güneyde Kültür” adlı aylık fikir ve sanat dergisi yayınını vefatına kadar sürdürdü..Zaman zaman bu dergide benim de yazılarım yayımlandı.
Mehmet Tekin gardaşımın 72 kitabı yayınlandı, bir kitabı İngilizceye çevirildi. Eğitim, kültür ve tarih konularında 36 sempozyuma katılarak bildiriler sundu, radyo ve televizyon programlarına katıldı.
Antakya Belediye Meclisi tarafından kentin kültür hayatına katkı ve hizmetlerinden dolayı 16.6.1986 tarihinde "Antakya'nın Fahri Hemşehrisi" ünvanı ve beratı verildi.
Ayrıca, Mustafa Kemal Üniversitesi Senatosu tarafından, 24.6.2015 tarihli ve 12 sayılı toplantıda “Fahri Doktor” unvanı verildi.
13 Mayıs 1999 tarihinde Dinar Kaymakamlığı ve Dinar Lisesi Müdürlüğü tarafından “Mehmet Tekin'in 35. Sanat Yılını Kutlama Töreni” anonsu ile kutlama töreni düzenlendi. Dinar Şairler, Yazarlar ve Kültür Derneği’ de 24 Temmuz 2014 tarihinde Dinar’da “Mehmet Tekin’e Saygı Gecesi” adıyla bir şiir ve müzik şöleni düzenledi. Mustafa Kemal Üniversitesi de Ocak 2017’de Doç.Dr.Bülent Arı ve Yrd.Doç.Dr.Sacit Uğuz editörlüğünde “Dr. Mehmet Tekin Armağanı” adlı bir kitap yayınladı.
Aldığı Ödüller:
1. Folklor Araştırmaları Kurumu’nun"İhsan Hınçer Türk Folkloruna Hizmet Ödülü”1992
2.Türk Dünyası Yazarlar-Sanatçılar Vakfı "Türk Dünyası Hizmet Ödülü”1998
3.Egeli Araştırmacı ve Yazarlar Birliği “Türk Kültürüne Hizmet Ödülü”Denizli,2003 4.Dörtyol Anadolu Öğretmen Lisesi, “Ulu Çınar Ödülü” 2010
5.Mustafa Kemal Üniversitesi Cemil Meriç Düşünce ve Kültürel Çalışmalar Uygulama ve
Araştırma Merkezi”Düşünce ve Kültür Alanında 2014 yılı Cemil Meriç Ödülü”2014 6.Kıbrıs, Balkanlar, Avrasya Türk Edebiyat Kurumu Türk Diline Hizmet Ödülü” 2014.
Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Sosyoloji Bölümü mezunu olan Mehmet Tekin, 1990 yılında kurulan Hatay Folklor Araştırmaları Derneği’nin (Hatay Kültür ve Tarih Araştırmaları Derneği) kurucu üyesi olup, bu Derneğin kuruluşundan kapanışına kadar 21 yıl başkanlığını yapmıştır. Ayrıca Antakya Gazeteciler Cemiyetinin de kurucularından olan Tekin, İLESAM (Türkiye İlim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği) üyesi idi.
Ne yazık ki, bu büyük kültür ve bilim insanı olan dostumu, 2023 yılında vuku bulan Hatay depreminde kaybettik.
Kitaplarından bazıları şunlardır:
1. Öğrenci Dünyası, Ankara 1973
2. Modern Matematik-Anaokulu (çeviri),Urfa 1974
3. Küçük Kızılderilinin Çilesi (çeviri), Dinar 1981
4. Bir Türk Köyü (çeviri), Dinar 1982
5. Okulda Başarının Yolları, Dinar 1982.
6. Komşu Penceresinden Suriye, Antakya 1999
7. Hatay'ın Basın Tarihi I, Antakya 1983 ve 1985
8. Hatay'da Vakıf Haftası Antakya 1984
9. Hatay'da İnanç Turizmi Merkezleri 1997
10.Hatay Basınında Atatürk, 1985 ve 1987
11.Antakya Belediye Reislerinden Süreyya Bey.1986.
12.Tarihte Hatay ve Hatay Devleti. Antakya 1986
13.Antakya'da Mevlidle İlgili Adetler… 1986
14.Milli Mücadelenin İlk Kurşunu ,1986.
15.Kütüphaneler, Kitaplar, Okuyucular,1987
16.Antakya Kapılarında ve Dr. Edip Kızıldağlı. 987
17.Atatürkçü Düşünceyi Özümseme. Antakya 1987
18.Okulda Başarı, Ankara 1988
19.Dr. Edip Kızıldağlı'dan Hatay Masalları, 1988.
20.Mehmetçik Hatay'da-Basında , Antakya 1988.
21.Harf İnkılâbı, Hatay'da Yeni Yazı. Antakya 1988
22.Afyon Basınında Hatay'ın İşgal Yılları.1989
23.Atatürk ve Hatay. Antakya 1989
24.Hatay’ın İşgal Yıllarında Gaziantep Valisi,1989
25.Hıdırellez ve Hatay'da Hızır İnancı. Antakya 1990
26.Bekir Sıtkı Kunt, Hayatı, Sanatı, 1990
27.Hatay Manileri, Antakya, 1991
29.Hataylı Şairlerden Atatürk Şiirleri. Antakya 1992
30.Türkistanlı Hoca Ahmet Yesevi, Antakya, 1993
31.Cemil Meriç, Şair-Yazar-Filozof, Antakya, 1991
32.Dinar'da Hıdırellez, Antakya, 1992
33.Antakyalı Din Şehidi Habib Neccar,1992
34.Hatay Tarihi. Antakya
35.Antakya Tarihinden Yapraklar, Antakya, 1993
36.Hatay Şiirler-Yazılar Antolojisi. Antakya, 1993
37.Hatay Evliyalarından Bayezid-i Bestami, 1994
38.Kısa Hatay Tarihi. Antakya 1994
39.Arap İsyanı ve Suriye'nin İşgali, Antakya, 1995
40.Türk Kurtuluş Savaşında Yayladağı, 1995
41.Hatay'ın Halk Şairi Aşık Meryem, 1997
42.Havacılığımız, Hava Şehitlerimiz ve Şiirler, 1998
43.Komşu Penceresinden Suriye, Antakya 1999
44.Âşık Mehmet Sakar, Antakya 2000
45.Bakras Karamurt Hanı ve… 2000
46.Hatay Tarihi - Osmanlı Dönemi,Ankara 2000
47.Hatay’ın Tarihçesi ve Eski Kütüphaneleri, 2001
48.Tayfur Sökmenve Hatay, Antakya, 2002
49.Hatay Devlet Reisi Tayfur Sökmen, 2002
50.Hataylı Aşık Yusuf Doğruer, 2002.
51.Deprem ve Tarihte Antakya Depremler, 2004
52.Dinar Yazıları, Antakya 2009.
53.Atatürk’ün Vazgeçilmez Dâvâsı Hatay, Antakya 2009
54.Hatay Devleti Millet Meclisi Zabıtları, Ankara 2009
55.Milli Mücadelenin İlk Kurşunu ve Dörtyol Çeteleri, 2010
56.Mehmet Akif Ersoy’un Antakya Seyahati, Antakya 2010
57.Hatay’ın İşgal Yılları ve Bağımsız Hatay Devleti, 2010
58.Hatay Devleti Millet Meclisi Reisi A.Türkmen, 2011
59.Antakya Ağzı, Antakya 2005
60.Antakya’da Adetler, Gelenekler, 2007
Ayrıca, tüm bilimsel etkinliklerde sunulan bildiriler, ortak komisyon çalışmaları sonucu yayımlanan kitaplar, düzenlenen şiir şölenleriyle ilgili antolojiler vb. gibi daha birçok kitapta imzası bulunan Merhum Mehmet Tekin, sahibi olduğu yayın düzeninde, benim de 2-3 kitabımı basmak lütfunda bulunmuş idi.
Mehmet Tekin’le ilgili bu yazımı bağlarken şunu vurgulamak isterim ki; Mehmet Tekin gibi bir İl Kültür Müdürü ve hatta bütünüyle bir kültür insanı çok zor yetişir ve benim bildiğim kültür camiasında yoktur. Allah, gani gani rahmet eylesin, nurlar arasında yatıyor olsun inşallah…
