MAKEDONYA -1-

TÜRKLER’İN İLK VE TEK FESTİVALİ
Yıllardır Makedonya’ya giderim, ama bu gidişler daha çok, eski Yugoslavya’nın da turistik kenti olan Ohri’ye ya da onun yanıbaşındaki, şairler kenti Struga’ya olurdu. Tabii başkent Üsküp, mutlak surette konakladığım yerdi. Oysa bir de Makedonya’nın doğu kısmı vardı ki, bizim için son derece önemliydi. Zira burada Türkmen kökenli Yörük Türkler yaşıyorlardı.
Ben 1977 yılından itibaren, 2022 yılının mayıs ayına kadar 64 kez Makedonya’ya giriş yaptım. Kimi zaman yılda iki-üç kez gittiğim Makedonya’da önce folklor sempozyumlarına, sonra uluslararası Balkan Folklor Festivali’ne, Struga Şiir Akşamları’na, Ohri, Struga, Manastır, Kalkandelen, Gostivar, Üsküp, Valandova kentlerinde düzenlenen çok yönlü kültür, sanat ve bilim etkinliklerine iştirak ettim.
Makedonya’da yaşayan Türk, Arnavut ve Makedon dostlarımın sayıları bir hayli fazladır. Bu dostlarımın çoğunluğunu yazılı ve görsel medyada çalışan gazeteci ve yazarlar teşkil eder. Ama siyasetle meşgul olan ve bu hususta zirvede yer alan dostlarımın sayıları da az değildir.
Tüm Makedonya seyahatlerimde, Türkiye ile Makedonya arasındaki çok yönlü ilişkilere katkıda bulunmayı amaçladım. Bu husustaki samimi çabalarımı gören, kimi Makedonya yöneticilerinin takdirlerine mazhar oldum. Bana ödüller, şükran belgeleri, takdirnameler verdiler.
Doğu Makedonya’nın Valandova kentine bağlı Çalıklı köyünde düzenlenen “Hıdrellez Festivali” ne müdahil olduktan sonra, bu festivalin uluslararası düzeye çıkarılması konusunda, ilgilileri uyardım ve destek verdim. Halk Oyunları ve müzik şölenlerine ve geleneksel Çalıklı Yağlı Güreşlerinin uluslararası boyutta düzenlenmesine önderlik ettim. Bu nedenle Düzenleme Kurulu kararıyla bana, “Hıdrellez Bahar Şenlikleri Onursal Başkanı” ünvanı verildi.
Önceleri Çalıklı’daki ilkokul salonunda düzenlediğimiz, bilimsel sempozyumu, uluslararası boyutta, Üsküp’te düzenlemeye başladık. Sonra bir adım daha attık, sempozyumu Gostivar’da açılan Uluslararası Vizyon Üniversitesi ile işbirliği yaparak düzenledik.
Bu güne değin, düzenlenen bilimsel sempozyumlarda 500’e yakın bilimsel bildiriyi, Türkoloji çalışmalarına kazandırdık. Yaklaşık 20 ülkeden gelen ve her seviyeden akademisyenlerin kaleme aldıkları bildirilerin, Türkoloji çalışmaları için önemli bir kaynak olacağını sanıyorum.
Valandova
Festivalin yapıldığı Çalıklı, Valandova kentine bağlıdır. Valandova Belediye Başkanı ile kültür adamlarıyla tanışmış ve arkadaşlık tesis etmiştim. Burası küçük bir kasabaydı ama, mükemmel bir kültür merkezi vardı. Kültür Müdürü Mirçe Karamuçov’la ilk gün başlayan dostluk gelişerek devam etti. Benim her Valandova ve Çalıklı seyehatimde kucaklaşıp, görüştük. Onun emrindeki halk oyunları grubunu Türkiye’deki b.azı festivallere davet ettim. Mirçe’de Valandova kültür ve sanatının özgün örneklerini getirerek Ankara ve başka şehirlerde sergiledi. Biz de festival etkinlikleri kapsamandı Valandova Kültür Merkezi’nde zaman zaman Türk sanat karma sergileri açtık.
Festivalin Düzenleme Kurulu Başkan Yardımcısı Selami Tahir’in görevli olduğu Goçe Delçev Lisesi’ni ziyaret ettim. Bu okulun Mükemmel bir eğitim yuvası olduğunu gözlerimle gördüm.
Çalıklı Festivalinin lokomotifi, Dr.Şenol Tahir. Kardeşi Selami ve Oktay ile Babası Öğretmen Abdullah Tahir, festivalin deyim yerindeyse ağır işçileridir.
Anılan festivalin, genellikle yoksul driyebileceğimiz Doğu Makedonya Türkleri’ne, ekonomik, sosyal ve küaltürel bakımdan çok önemli katkıları olmuştur. B:u katkılardan sadece Türkler değil, Makedonlar da istifade ediyorlar.
Benim Ankara’da kurduğum Türk-Makedon Dostluk Derneği aracılığı ile, Türkiye’deki bazı kentlerle, Makedonya’daki kentler arasında dostluk ilişkileri kuruldu.
Festivaldeki kimi konular, bizim önerimiz üzerine programa alındı. Bu çabalarımız neticesinde, yaşantım için çok önemli ödüller kazandım. Bunlardan birisi, Çalıklı Hıdrellez Bahar Şenlikleri Festivalinin Onursal Başkanlığı, ötekisi ise Türk-Makedon İlişkilerine Katkılarımız nedeniyle Valandova Belediyesi Onursal Hemşehrisi Ödülü’dür. Kuşkusuz MATUSİTEB’in verdiği Makedonya Türk Halk Kültürüne Hizmet Ödülü de ayrı bir onur ve gurur vesilesidir.
Ama benim en büyük kazancımız ve aldığım en güzel ödül, Doğu Makedonya Türkleri’nin sevgisidir…
İKİ YIL SONRA YENİDEN
Bilinen pandemi nedeniyle iki yıl yapılamayan Çalıklı Hıdrellez Bahan Şenlikleri, bu yılın mayıs ayında yapıldı. Festivalin açılışını Şenol Tahir’le birlikte yaptık. Bizden sonra T.C.Üsküp Büyükelçisi ve Makedonya yetkilileri konuştular. Daha önceki yıllarda yapılan etkinliklerin hepsi yapıldı, fakat 25.Uluslararası Türk Kültürü Sempozyumunu yapamadık. İnşallah 2023 yılında, T.C.Kurumluşunun 100., Çalıklı Yağlı Güreş yarışmalarının 40., Festivalin 30. Ve Bilimsel Sempozyumun 25.yıldönümleri gerçekleştirilecek olup, bu husustaki çalışmalara hemen başlanacaktır.
KÜÇÜK BİR ELEŞTİREL SİTEM!
Biraz iddialı bir söylem olacaktır ama, diyeceğim: Makedonya, Kosova ve Balkan Ülkelerinin tamamına yakını benden sorulur!…
Afyonkarahisar’da, benim bu yönümü bilenler yok mudur?…
Benim doğduğum kenti yönetenler o ülkelerde bir etkinlik yapacakları zaman neden bana bir şey sormazlar, acaba?…
Üsküp’te birçok aydına, özellikle yazılı ve görsel basındaki gazeteci dostlarıma sordum…Afyonkarahisar Gastronomisi ile ilgili etkinliğe gittiniz mi?…
Maalesef böyle bir etkinlikten haberi olan dostum yoktu!…
Aslında çok şey yazabilirim, ama yazmayacağım. Ülkem yeni bir seçime giderken, kişi ve kurumları yapratmaya yönelik bir şey yazmayacağım.
Bakınız, Afyonkarahisarlı İrfan Ünver Nasrattınoğlu, Makedonya’yı ne kadar biliyor?…