İrfan Ünver Nasrattınoğlu

MIKTA: İlerleme İçin Bir Ortaklık

İrfan Ünver Nasrattınoğlu

MIKTA; Meksika, Endonezya, Kore Cumhuriyeti, Türkiye ve Avustralya arasında gayrıresmi bir istişare ve eşgüdüm platformudur.

25 Eylül 2013 tarihinde 68. Birleşmiş Milletler BM Genel Kurulu genel görüşmeleri günlerinde hayata geçirilen MIKTA’nın ilk Dışişleri Bakanları toplantısı da anılan tarihte düzenlenmiştir. 

MIKTA, kelimesi yukarıda adları sıralanan Devletlerin isimlerinin baş harflerinden oluşan bir sözcüktür.  

Anılan beş ülkenin Dışişleri Bakanları, kurulduğu günden bu yana mutad olarak Dışişleri yılda üç kez toplanmaktadır. MIKTA’nın sekretaryası bulunmamakta olup, MIKTA toplantılarının koordinasyonu her yıl rotasyon uygulamasıyla seçilen MIKTA Dönem Başkanı ülke tarafından sağlanmaktadır.

 

2024 yılında MIKTA Dönem Başkanlığını Meksika deruhte etmektedir. Ülkemiz 2017 ve 2022 yıllarında dönem başkanlığını üstlenmiş olup, küresel sağlık, etkin göç yönetimi ve gıda güvenliği konularına odaklanmıştır.

MIKTA’ya dâhil beş ülkenin tümü, aynı zamanda G20 üyesi olup, demokratik ve çoğulcu sisteme sahip açık ekonomilerdir. Bölgelerinde etkin birer aktör olan beş ülke, bölgesel ve küresel barış ve istikrara önemli katkılarda bulunmakta, uluslararası sorunlar karşısında çoğunlukla benzer ve yapıcı yaklaşımlar izlemektedir.

MIKTA ülkeleri, G20 ve diğer önde gelen uluslararası örgütlerle daha yakın işbirliği ve eşgüdüm içinde bulunmayı ve üye ülkeler arasındaki ikili ilişkilerin geliştirilmesini hedeflemektedir. Bu çerçevede, MIKTA ülkeleri Birleşmiş Milletler, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) ve OECD nezdindeki Daimi Temsilcilikleri başta olmak üzere, çeşitli ülkelerde Büyükelçiler/Daimi Temsilciler düzeyinde çalışma toplantıları düzenlemekte, küresel meselelere ilişkin pek çok konuda ortak açıklamalar yayımlamaktadır.

MIKTA ülkelerinin yedi temel önceliği şunlardır:

- Enerji

- Terörizmle Mücadele ve Güvenlik

- Ticari ve Ekonomik İşbirliği

- İyi Yönetişim ve Demokrasi

- Sürdürülebilir Kalkınma

- Cinsiyet Eşitliği

- Barışı Koruma Operasyonları

 

Türkiye’nin Tutumu

Ülkemiz, MIKTA’nın, bölgesel ve küresel sorunlara yapıcı çözümlerin kolaylaştırılması, küresel yönetişimin daha da etkinleştirilmesi ve küresel yönetişim mekanizmalarında ihtiyaç duyulan reformların hayata geçirilmesi bakımından önemli katkılarda bulunabilecek potansiyele sahip olduğunu düşünmekte ve bu bağlamda MIKTA platformundaki işbirliğinin daha da geliştirilmesini desteklemektedir. Ayrıca, bu platformun Meksika, Endonezya, Kore ve Avustralya ile ikili ilişkilerimizin derinleştirilmesine katkı sağlayabileceği değerlendirilmektedir.

Yukarıda da vurguladığım gibi, MİKTA’nın başlangıcı, 25 Eylül 2013'te New York’ta beş ülkenin Dışişleri Bakanları’nın katılımıyla gerçekleştirilen toplantıya dayanmaktadır. Bu beş ülkenin G20 üyesi olmaları, gelişmekte olan ülke kategorisinde bulunmaları, farklı yönetim biçimlerine rağmen çoğulcu bir sistemle yönetilmeleri, açık ekonomi yapısını benimsemeleri bu ülkelerin başlıca ortak özellikleridir. 

MIKTA ülkelerinin coğrafi olarak bulundukları kıtalar ise Asya (Endonezya ve Güney Kore), Amerika (Meksika), Avustralya (Avustralya) ve Avrupa’dır (Türkiye). Farklı dört kıtadan ülkelerin birleşmesiyle oluşturulan bu ittifak, uzaklıkların ve mesafenin gelişmekte olan ülkelerin işbirliği önünde bir engel teşkil etmediğini göstermesi bakımından önemlidir. 

 

Dönem Başkanlığı,

2014-2024 yılları arasında MIKTA Dönem Başkanlığını üstlenen ülkeler şunlardır:

            2014, Meksika

            2015, Güney Kore

            2016, Avustralya

            2017, TÜRKİYE

            2018, Endonezya 

            2019, Meksika

            2020, Güney Kore

            2021, Avustralya

            2022, TÜRKİYE

            2023, Endonezya

            2024, Meksika

Açıklama: C:\Users\İrfan Ünver\Desktop\mikta-dısisleri-bakanlari.jpg

                      X.Mıkta Dışişleri Bakanları Toplantısına katılan Bakanlar

 

Yazarın Diğer Yazıları