Bir mü’minde bulunması gereken en önemli özelliklerden birisi de sabırdır. Yüce Allah Kur’an-ı Kerim’de “Kurtuluşa eren ve kendisiyle beraberim” dediği Müslümanların sabreden ve sabrı tavsiye eden Müslümanlar olduğunu belirtir.
“Asra-zamana yemin olsun ki insanlar ziyandadır. Ancak sabrı ve hakkı tavsiye edenler hariç” (Asr suresi 103: 1-3)) “Sabırlı olun, çünkü Allah sabredenlerle beraberdir.” (Enfal 8: 46)
Başarının temeli, meşakkat ve sıkıntılara göğüs germektir. Sabır, her türlü elem ve sıkıntıya karşı yılmadan çalışmaya devam etmek; katlanılması zor olaylar karşısında sebat göstermektir. Mümin hayatı boyunca bir takım elem ve sıkıntılarla karşı karşıya gelecektir. O, sabır ve metaneti, Allah’a olan güveni ile bu ağır sınavı kazanacak yeteneğe sahiptir. “Andolsun ki, sizi biraz korku ve açlıkla, bir de mallar, canlar ve ürünlerden eksilterek deneriz. Sabredenleri müjdele.” (Bakara 2: 155)
“Andolsun, mallarınız ve canlarınız konusunda imtihana çekileceksiniz. Sizden önce kendilerine kitap verilenlerden ve Allah’ ortak koşanlardan üzücü birçok söz işiteceksiniz. Eğer sabreder ve karşı gelmekten sakınırsanız bilin ki, bunlar (yapmaya değer) azmi gerektiren işlerdendir.” (Al-i İmran 3: 86) anlamında ki ayetler bu gerçeği beyan etmektedir. Sabır insanı olgunlaştırır, geliştirir ve güçlendirir. Mümin, başına herhangi bir sıkıntı geldiğinde, Allah’ım beni bu sıkıntıdan kurtar ve bana bunun yerine daha hayırlı olan şeyi ver derse, Allah O’nu bu musibetten kurtarır. Allah Resulü bu konuda şöyle buyurmaktadır.
“Herhangi bir kulun başına bir musibet gelince: “Şüphesiz biz Allah içiniz ve mutlaka O’na döneceğiz, Allah’ım beni bu musibetten kurtar ve bana bunun yerine daha hayırlı olan şey ver derse, Allah O’nu bu musibetten kurtarır ve bunun yerine, kendisi için daha hayırlı olan şeyi verir.” Yüce Allah, elem ve sıkıntılara karşı sabırlı olmamızı ve sabır konusunda kendisinden yardım istememizi belirterek şöyle buyurmaktadır. “Ey iman edenler! Sabrederek ve namazı ikâme ederek Allah’tan yardım dileyin” (Bakara–45)
“(Resûlüm!) Söyle: Ey inanan kullarım! Rabbinize karşı gelmekten sakının. Bu dünyada iyilik yapanlara iyilik vardır. Allah’ın (yarattığı) yeryüzü geniştir. Yalnız sabredenlere, mükâfatları hesapsız ödenecektir.” (39/Zümer–10)
“İşte siz öyle kimselersiniz ki, onlar sizi sevmedikleri halde siz onları seversiniz. Siz, bütün kitaplara inanırsınız; onlar ise, sizinle karsılaştıklarında "İnandık" derler; kendi başlarına kaldıklarında da, size olan kinlerinden dolayı parmaklarının uçlarını ısırırlar. De ki: Kininizden (kahrolup) ölün! Şüphesiz Allah kalplerin içindekini hakkıyla bilmektedir.* 120. Size bir iyilik dokunsa, bu onları tasalandırır; başınıza bir musibet gelse, buna da sevinirler. Eğer sabreder ve korunursanız, onların hilesi size hiçbir zarar vermez. Şüphesiz Allah, onların yaptıklarını çepeçevre kuşatmıştır.” (3/Ali İmran–119)
“Allah’tan yardım isteyin ve sabredin.” (7/A’raf-28) “Sabırlı olun, çünkü Allah sabredenlerle beraberdir.” (Enfal,8/4
Sabredilmesi gereken konuları şöyle özetlemek mümkündür:
1.İmanı korumada sabır.
2.İbadet ve itaatlere sabır.
3.Günahlara karşı sabır.
4. Belâ ve musibetlere, sıkıntılara, darlıklara ve savaşta düşmana karşı sabır.
Yüce Rabbimiz, iman edip birbirine sabrı ve merhameti tavsiye edenlerin ahiret mutluluğuna ereceklerini (Beled 90: 18–19); Sabredenlere hesapsız mükâfatlar verileceğini (Zümer 39: 10) haber vermektedir.
Sabır Toplumundan Öfke Toplumuna
Müslüman sabırlı insandır. Müslüman denince akla gelen ilk şeylerden birisi de sabırlı olmaktır. Bu özelliğin İslam toplumlarında hızla yok olmakta olduğu ve sabır toplumundan öfke toplumuna doğru hızlı bir geçişin yaşandığı görülmektedir. Hiç şüphesiz bu durumun bir çok ekonomik ve sosyal sebepleri vardır. Bu sebeplerin araştırılarak gerekli tedbirlerin acilen alınması gerekmektedir. Ben Avrupa’da bulunduğu sırada Hıristiyan toplumunun İslam toplumuyla kıyaslanmayacak derece e sabırlı oduğunu gördüm ve bu duruma hem çok şaşırdım hem de çok üzüldüm.
Trafikte yeşilin yanmasını beklemeye tehammül edemeyip sarı ışık yanar yanmaz korneye basan, en küçük bir anlaşmazlıkta silaha sarılan bir toplumda yeterli sabrın olduğundan söz etmek mümkün değildir. Hâlbuki müslüman demek sabır demektir; Sabırlı insan demektir. Bakara suresinde her türlü olumsuzluklara rağmen mü’minlerin sabırlı olması gereğine işaret edilir ve şöyle buyrulur:
“…(İşte onlar muttakiler/takva sahipleri) sıkıntıda, hastalıkta ve savaşın şiddetlendiği anda sabredendir. İşte (imanlarında yaptığı iyilik ve tatta) doğru olanlar onlardır. Ve takvaya erenler de on lardır” (Bakara 2: 177)
