Kadınlar Dernekte: Afyon Ağır Düzey Zihinsel Engelliler Yardım Derneği

“Kadınlar Dernekte” köşe yazımda her hafta bir kadın başkanın hikâyesine yer veriyoruz. Afyonkarahisar’da uzun yıllardır dernek başkanlığı yapan Hatice Özkan’ı ve Afyon Ağır Düzey Zihinsel Engelliler Yardım Derneğini tanıyacağız. 

“Sizi tanıyabilir miyiz? Ben Hatice Özkan. 1960 yılında Yozgat’ın Şefaatli ilçesinde doğdum. İlkokulu Şefaatli’de tamamladım. 1978 yılında evlendim ve dört kız çocuğu annesiyim. Eşimin görevi nedeniyle 1991 yılında Afyonkarahisar’a taşındık. Bir kadının hep öğrenmesinden yanayım. Son sınıf lisede okuyorum. 1993 yılında Emniyet Teşkilatının Şehit ve Maluller Derneği’nde sivil toplum çalışmalarına başladım. 2004 yılında Afyon Ağır Düzey Zihinsel Engelliler Yardım Derneğinin Dernek Başkanı olarak görev yapmaktayım. Ayrıca 2009 yılından bu yana Afyonkarahisar Belediyesi Kent Konseyi Engelliler Meclisi’nde aktif görev almaktayım. Ayrıca üç dönemdir Karaman Mahallesi muhtar azası olarak mahalleme hizmet ediyorum. Bunların yanında, Afyon Kadın Platformu üyesi olarak kadınların toplumsal görünürlüğünü artırmak, hak mücadelesine destek olmak ve kadın dayanışmasını güçlendirmek amacıyla yürütülen çalışmalarda da aktif rol alıyorum. 

Derneğinizin tam ismi nedir? Derneğimizin adı Afyon Ağır Düzey Zihinsel Engelliler Yardım Derneğidir.

Derneğinizin kuruluş hikâyesini ve temel amaçlarını bizimle paylaşır mısınız? Derneğin temelleri 1989 yılında Dumlupınar Mahallesi’nde, Yeşilyol Caddesi’ndeki Yasemin Apartmanı’nda atıldı. Dernek, eğitilebilir ve öğretilebilir çocuklara yönelik bir okul yaptırmak amacıyla kuruldu. Engelli birey sayısı arttıkça daha kapsamlı bir okul ihtiyacı doğdu. Uydukent’te Kocatepe Eğitim ve Uygulama Okulunun yapılmasına karar verildi ve okul 1999 yılında hizmet vermeye başladı. Okulun tüm ihtiyaçları derneğimiz tarafından karşılandı. Ben; 2002 yılında engelli kızımın hiçbir okula kabul edilmemesi üzerine Kocatepe Eğitim ve Uygulama Okulu ile tanıştım ve derneğin çalışmalarına katıldım. 2004 yılında ise dernek başkanı olarak seçildim.

4. Bugüne kadar yürüttüğünüz en önemli projeler nelerdi? Derneğimiz bugüne kadar üç önemli projede yer aldı. 1. Benim İçin Önemlisin. 2. Engelsizler Engeli Kaldırıyor. 3. Özel gereksinimli bireyleri kapsayıcı yaklaşımlar. 4.Farkımda mısın? Bu projeler engelli bireylerin görünürlüğünü artırmayı, toplumsal farkındalık oluşturmayı ve aileleri desteklemeyi amaçladı. 

5. Derneğinizin kadınların yaşamına nasıl bir katkı sunduğunu düşünüyorsunuz? Derneğimiz tamamen Afyonkarahisar yerelinde faaliyet gösteren bir kuruluştur ve yönetimin tamamı engelli çocuğu olan annelerden oluşur. Birlikte kadınların/annelerin dayanışmasını güçlendiriliyor ve annelerin deneyim ve sorunlarını paylaşabileceği güvenli bir sosyal ortam sağlıyor.

6. Bir kadın olarak dernek başkanlığı görevine gelme süreciniz nasıl gelişti? 2002 yılında kızımın eğitimi nedeniyle dernekle tanıştıktan sonra faaliyetlerde aktif rol almaya başladım. Çalışmalarımın ardından 2004 yılında, mevcut başkanın görevi bırakması üzerine üyeler tarafından dernek başkanlığına seçildim. 2004 yılından bu yana, yaklaşık 21 yıldır dernek başkanlığını yürütmekteyim.

8. Bu görevde karşılaştığınız en büyük zorluklar neler oldu ve nasıl aştınız? En zorlandığım süreç, eğitim çağı dışına çıkmış engelli çocuklara el sanatları kursu açmak oldu. Yer bulma, mekân ayarlama, servis ve ulaşım gibi birçok problemle karşılaştık. Ancak ailelerin de desteğiyle bu engelleri aşarak kursların açılmasını sağladık.

9. Kadınların sivil toplumda liderlik üstlenmesinin topluma ne kazandırdığını düşünüyorsunuz? Kadınların sivil toplumdaki liderliği toplum için çok kıymetlidir. Kadınların duyarlılığı, kararlılığı ve mücadele gücü yürüttükleri çalışmalara derinlik katar, sivil toplumun etkisini artırır.

10. Kadınların örgütlü mücadelesinin geleceğini nasıl görüyorsunuz? Kadınların örgütlü mücadelesinin geleceğini umutla ve güvenle görüyorum. Yıllardır sivil toplumun içinde biri olarak şunu söyleyebilirim ki: Kadınlar artık hem haklarının farkında hem de hak arama yollarını daha bilinçli kullanıyor. Dayanışma ağları büyüyor, kadınlar birbirine destek oldukça güçleri katlanıyor. Bu bilinçle yürütülen çalışmaların toplumun tüm kesimlerine olumlu yansıyacağına inanıyorum.

11. Derneğinizin önümüzdeki dönemde hayata geçirmeyi planladığı projeler nelerdir? 2013 yılından beri Milli Eğitim Müdürlüğü ve Halk Eğitim Merkezi iş birliğiyle 20 yaş üstü engelli bireyler için el sanatları kursları açıyoruz. Ailelerin nefes aldığı ve çocuklarımızın hayata bağlandığı bu çalışmayı daha da büyütmeyi hedefliyoruz.

12. Genç kadınlara ve yeni kuşaklara vermek istediğiniz mesaj nedir? Genç kadınlara en önemli tavsiyem ise mücadeleyi asla bırakmayın. Hayat yaşamaya değer.

13. Bu derneğin başkanı olarak sizi en çok gururlandıran an hangisiydi? Afyonkarahisar’da bir ilke imza atarak engelli bireyler için el sanatları kursu açmak beni en çok gururlandıran çalışmam oldu. Çocuklarımızın mutluluğunu, üretmenin verdiği özgüveni ve hayata yeniden tutunduklarını görmek benim için tarifsiz bir gururdur. 

14. Dernek yönetiminde kaç kadın var? Dernek yönetimimizin tamamı engelli çocuğu olan annelerden oluşmaktadır.

15. Kadınların sesini daha güçlü duyurabilmek için hangi adımlar atılmalı? Kadınların, özellikle engelli birey annelerinin sesinin daha güçlü duyulabilmesi için yaşamış oldukları sorunların toplumda daha çok görünür olması şart. Bunun için yerel yönetimlerin ve kamu kurumlarının kadınların taleplerine daha açık olması, kadınların da bu süreçlere aktif katılması gerekiyor. Kadınlara eğitim, destek grupları ve danışmanlık hizmetlerinin yaygınlaştırılması, seslerinin duyulmasını kolaylaştırır.

16. Köşemizde okuyuculara iletmek istediğiniz özel bir mesajınız var mı? Eğitim çağı dışına çıkmış engelli bireyler için açılan hayat boyu öğrenme kurslarının sürekliliğinin sağlanmasını çok önemsiyorum. Bu kursların sadece dönemsel değil, bir okul gibi kesintisiz devam eden yapılar hâline getirilmesini diliyorum. Sesimizi buradan da duyurma imkânı sağlayanlara gönülden çok teşekkür ediyorum.” 

Kadın başkan olarak 20 seneyi asmış bir süredir yürüttüğü bu gönüllü görevden dolayı kendisini kutluyorum. Sorularıma verdiği cevaplar için değerli başkanımız Hatice Özkan’a gönülden teşekkür ederim. Ben Âliye METE SERT, haftaya başka bir kadın dernek başkanının hikâyesiyle sizlerle buluşmak dileğiyle…