Sezer Küçükkurt

Kendi eski, adı Yeni – Kocatepe Gazetesi

Sezer Küçükkurt

7 Ekim 2011 Cuma 03:00:00
  İsmi her ne kadar “Yeni” olsa da kendisi Afyonkarahisar’ın en eski camilerinden olan Yeni Camii’nde, diğer adıyla Cami-i Cedid’de önceki gün bir tören düzenlendi. Yeni Camii’nin 700’ncü yapılış yıldönümünde, Camiler ve Din Görevlileri Haftası nedeniyle düzenlenen tören katılımcıların duasını ve beğenisini kazandı.
Çocuklukları ve hatta babalarının, dedelerinin çocuklukları cami çevresinde geçen pek çok Afyonkarahisarlı törende hazır bulundu. Yeni Camii’nin çevresindeki tarihi Demirciler, Kömürcüler, Kasaplar, Yemeniciler, Sobacılar, Keçeciler Çarşılarının bulunması nedeniyle döneminin cemaati en bol, en merkezi camilerinden birisi olduğunu belirten Yeni Cami Dernek Başkanı Süleyman Arsoy da bu eski esnaflardan İhsan Arsoy’un oğlu. Babasından devraldığı Yeni Cami Dernek Başkanlığı bayrağını Erol Öztürk hoca ile birlikte taşıyorlar. Tören onların emekleri ile düzenlenmiş.
Cami’de bulunan Sakal-ı Şerif’in ziyarete açıldığı törende hazır bulunan büyükler, cami derneklerinin bu tür faaliyetlerine alışık olmadıklarından olsa gerek “Nerden icap etti bu tören?” diye soruyorlardı ilk geldiklerinde. Hem caminin 700. yaş günü, hem de Camiler ve Din Görevlileri Haftası nedeniyle böyle bir tören düzenlendiğini, davetiyeler bastırılıp insanların çağrıldığını, camiyi tanıtan broşürler hazırlandığını, kütaphanelerden caminin tarihi ve vakfın içeriğiyle ilgili araştırmalar yapıldığını, son olarak da aşure ikram edildiğini görenler, “Böyle cami dernekleri de mi varmış, helal olsun” di-yerek taktirlerini ifade ettiler.
Törene katılan Belediye Başkanı Burhanettin Çoban da Yeni Cami’nin bulunduğu sokaktan çocukluğundan itibaren günde defalarca geçtiğini, o civardan yetiştiğini anlatarak, “Şimdi Yeni Cami’nin bulunduğu caddeyi genişletmek bize nasip oluyor. Türbe Camisi’nin önündeki yolu nasıl yaptıysak, burayı da orası gibi yapacağız. Herşeyimiz hazır” diyerek cemaate müjde verdi. Çoban yıllarca cami ve çevresine hizmet eden babası Halil Çoban adına düzenlenen takdir belgesini de babası adına aldı.
Şehrimizde eski külliyelerden bugün, sadece İmaret Camii yani Gedik Ahmet Paşa Külliyesi biliniyor. Oysa bir zamanlar Umurbey (Paşa Camii) Külliyesi ve Kasımpaşa Külliyesi (Alaca Hamam çevresi) gibi Yeni Cami ve çevresi de külliye özelliği taşıyormuş. 1711 yılında Hacı Abdi Çavuş tarafından yanında çifte hamamı, hanı, şadırvanı, kütüphanesi, medresesi ve muvakkithanesi ile birlikte hizmet veriyormuş. Bugün geriye Cami, muvakkithane (hassas saat ayarları yapılan, namaz ve oruç zamanları tayin edilen yer) ve çifte hamamı kalmış. Hamam ve çevresinin ilgi beklediğini gazeteniz Kocatepe sayfalarında defalarca okumuş olmalısınız. Yakın zamanda onları da kaybetmek üzereyiz, eğer gereken ilgi gösterilmezse…
Tarih ve kültür zengini olan Afyonkarahisar bu bakımdan hayli zengin aslında. Bakmayı bilen, meraklı olanlara çevrede o kadar çok kültürel miras var ki. İnşallah kadri kıymeti bilinir, sonraki nesillere kadar memleketin tapusu olan bu eserler varlıklarını korurlar.
Sözün burasında Yeni Camii’ni yaptıran Abdi Çavuş’un kim olduğu anlatarak konuyu bağla-yalım: Abdi Çavuş Büyük Sinanpaşa ovası Düzağaç Köyü zaimi ve alaybeyi Ali Ağa’nın oğludur. Babasından sonra zaim olmuştur. Bir süre Osmanlı Sarayı’nda çavuşluk yapmıştır. 1700 yılından itibaren o zamanki Belediye hizmetlerini yürütmek üzere İhtisap ağalığı yapmıştır. Daha sonra kardeşi Mehmet Bey, çocukları Abdülbaki ve Ebubekir ağalar ihtisap ağalığında bulunmuşlardır. Bu ağalara ihtisap emini de denilmiştir. Tanzimatla birlikte sıfatları şehr-ül emin olarak değişmiştir. Yani külliyeyi yaptıranlar o dönemin Belediye Başkanlarıdır. Cümlesine rahmet diliyoruz…

Yazarın Diğer Yazıları