Başkentimiz Ankara’da sayıda müze var. Bunlardan bir tanesi de cin ali müzesidir. Bu müzeyi gezerken Cin Ali’nin sadece çöp adamlarla çizilmiş bir kitap olmadığı anlaşılıyor. Bu çöp adamların arkasında çok derin bir Cumhuriyet kültürü, Köy Enstitüleri gerçeği vardır. Cin Ali serisini yazan Rasim Kaygusuz , öğretmen Hasanoğlan, Köy Enstitüsünden ve Gazi Eğitim Enstitüsü Pedagoji - Çocuk Bilimi – bölümünden mezundur. Öğretmen olan eşi de Köy Enstitüsü kökenlidir. Cin Ali müzesi çok güzel tasarlanmış. Müzeyi gezenlere beyaz yaka siyah önlük giyebildikleri nostaljik bir kültür şöleni sunuyor. Cin Ali ilk defa 1768 yılında basılmıştır. Rasim Öğretmenin bu diziyi yazmakta ki amacı çocuklara okumayı eğlenceli bir şekilde öğretmektir. 10 kitap basitten karmaşığa doğru gider. İlk dokuz kitap siyah beyazdır. 10. kitap renklidir. Bunun amacı onuncu kitaba ulaşan çocuğa tüm kitapları okuyabileceğini, hayatın renklendiği duygusunu vermektir. MEB. okuma yazmanın nasıl olması gerektiği pek çok defa fikir değiştirmiştir. Örneğin düz yazıdan bitişik yazıya daha sonra tekrar düz yazıya geçilmiştir. 2005 yılında da okuma yazma öğretiminde o güne kadar süre gelen tümden gelim yönteminden vazgeçilerek ses temelli tüme varım sistemine geçilmiştir. Araştırmalarda tümden gelimin daha işlevsel olduğu bulunmuştur. Cin Ali tümden gelime göre planlanmıştır. Bu değişikle bir gazete durumundan vazife çıkarıp Cin Ali tarih oluyor diye yazdı. Bir Gün gazetesi ise Cin Ali bizimdir diye Cin Ali’ye sahip çıktı. Sunay Akın ve daha pek çok kişi Cin Ali’yi savundu. İstanbul Moda Haftası’nda Cin Ali motifleri kullanıldı. Kısa bir süre önce Kaygusuz öğretmenlerin kızı, bir hekim olan Nesrin Kalaycıoğlu ve Mimar Nevin Apaydın Cin Ali Müzesi kurdular. Nevin Apaydın Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi’nde müzecilik sanat dalında yüksek lisans tezi hazırladı. Nesrin ve Nevin kardeşler öğrencilik yıllarında anne babalarıyla birlikte Türkiye’nin dört bir yanına PTT kanalıyla Cin Ali kitapları postalamışlardı. 1987 yılında Hakkari’ye giden TRT muhabirleri çocukların ellerinde Cin Ali’yi görmüşler. Çocuklar onlara gündüz Cin Ali’yi okuduklarını gece ise haberlerde İran-Irak savaşını izlediklerini anlatmışlardır. Rasim öğretmen ilkokul birinci sınıf öğretmenliğinin bir uzmanlık alanı olduğunu savunuyordu. Kendisi 17 yıl birinci sınıf öğretmenliği yapmıştır. Cin Ali serisi buzdağının görünen kısmıdır. Dağın görünmeyen kısmında ise Rasim öğretmenin geliştirdiği okuma yazma yöntemleri bulunmaktadır. Tombala kartları, çözümlü alfabe, oyunla okuma öğretimi, renkli ve hareketli heceleme fişleri, çarpma-sayma öğretimi, resimli ve matematikli fişler, döner hikayeler, güzel yazı defteri gibi yöntemlerdir. Eşi Remziye Kaygusuz, öğretmen Mithat Enç’in kurduğu körler okulunda da öğretmenlik yapmıştı. Cin Ali Braille alfabesiyle de yazılmıştır. Köy Enstitüleri Türk tarihinde ve Cumhuriyet tarihimizde bir güneş gibi doğmuş, parlamış ve kısa sürede kapatılmıştır. Cin ali ışığın hüzmelerinden biridir. Bu okullar kapatıldıktan sonra ne tarım ve hayvancılığımızı sürdürebildik ne de gelişmiş ülkeler düzeyinde sanayileştik. 30 yıl kadar önce Erzurum et kombinası kapandı. Bizdeki Köy Enstitüleri Avrupa’daki benzerlerinin kopyası değildi., tamamen ülkemiz şartlarına uygun bir anlayış sergiliyordu. Bu Enstitüden evini, okulunu yapabilecek öğretmenler yetiştirildi. Rasim öğretmenin kızları için yaptığı tahta masa Cin Ali Müzesi’ndedir.
SON
DAKİKA
