Davud aleyhisselamın yanına iki kişi gelip birbirinden şikâyette bulundular. Azrail aleyhisselam da gelip, (Bu iki kişiden birincisinin eceline bir hafta kaldı. İkincisinin ömrü de bir hafta önce bitmişti, fakat ölmedi) dedi. Davud aleyhisselam hayret edip sebebini sordu. Azrail aleyhisselam, (İkincisinin bir akrabası vardı. Buna dargındı. Bu gidip onun gönlünü aldı. Bundan dolayı Allahü teâlâ, buna yirmi yıl daha ömür takdir buyurdu) dedi. Allahü teâlânın kaderi [ezeldeki ilmi] nasıl ise, Levh-i mahfuz’daki değişiklikler, ona uygun olur. Hazret-i Ömer yaralanınca, Ka’bül-ahbar, (Ömer daha yaşamak isteseydi dua ederdi, çünkü onun duası elbette kabul olur) buyurdu. İşitenler şaşırıp, (Ecel, bir an gecikmez ve vaktinden önce gelmez) mealindeki âyet-i kerimeye ne dersin denilince buyurdu ki: Evet, ecel hazır olunca gecikmez, fakat ecel hâsıl olmadan önce, sadaka ve dua ile, iyi amelle, ömür uzar. Fatır suresin (11. Âyetinde) de, (Herkesin ömrü ve ömürlerin kısalması yazılıdır) buyuruluyor.
Şunu belirtelim ki, Allah’ın ilminde yer alan ecel değişmez. Buna “ecel-i müsemma” denilir. Fakat Levh-i Mahfuzda veya melekler tarafından yazılı olan ecelin –belli şartlara dahilinde- değişmesi mümkündür. Buna “Ecel-i kaza” denir.
“Sadaka verin; hastalarınızı sadaka ile tedavi edin. Muhakkak ki sadaka, gelen arazları, marazları / hastalıkları geri çevirir. Sadaka aynı zamanda ömrünüzün uzamasına, iyiliklerinizin katlanmasına vesile olur.” (Kenzu’l-Ummal, h. No: 16113)
“Herhangi bir canlının ömrünün uzaması veya kısaltılması mutlaka bir kitapta yazılıdır. Bütün bunlar elbette Allah’a pek kolaydır.” (Fatır, 35/11) mealindeki ayette de ömrün -normal tabii seyrinden- daha kısa veya daha uzun olabileceği ifade edilmiştir.
Aşağıda söz konusu ettiğimiz hususları da bu çerçevede değerlendirmek gerekir.
- Allah’ın ilminin ön gördüğü, hikmetinin uygun bulduğu şartlar çerçevesinde, Akraba Ziyareti “Sıla-i Rahim”, dua, sadaka, anne-babaya saygı, itaat” gibi manevî değerler bazında ömrün uzaması mümkün olduğu gibi, “hayatın biyolojik çalışmasının devamını sağlayan maddî şartların iyileştirilmesi durumunda, ömrün normal standart çıtasını yukarıya çekmek de mümkündür.” Ve tabii ki, bu da Allah’ın ilim ve izni dışında değildir “anlamına gelen hadislerde de bu gerçeğe işaret edilmiştir.
SABAH ERKEN KALKMANIN FAZİLETİ
Sabah erken kalkmak, hayra, berekete sebep olur. Erken kalkanın nasibi gür olur. Sabah namazını kılmayan vücudunun hayrını göremez. Hadis-i şerifte buyrulur ki:
“Hak Teâlâ rızıkları, fecr ile güneşin doğacağı vakitler arasında verir.”
Rızıkların dağılması sabah namazından sonra olur. Manevi rızıkların dağılması ise ikindi namazından sonradır. Bunun içindir ki sabah namazı vaktinde ve ikindi namazı ile akşam namazı arasında uyumak mekruhtur. Bu vakitlerde ve akşam ile yatsı arasında uyumamak lazımdır. Öğleden sonra bir miktar uyumak sünnettir. Buna “Kaylûle uykusu” denir.
Çok uyumak hem dünyada hem de ahirette insanı fakir eder. Sabah uykusu, acizlik, tembellik, gevşeklik ve unutkanlık getirir. Bu bakımlardan sabah namazına kalkıp namazı kılmanın hem bu dünya hem de ahiret açısından çok büyük faydaları vardır.
“Sabah namazını kılan kimse, Allah’ın ahd-ü emânındadır. Allah ise ahd-u emenından dolayı sizden bir şey istemez.”(Buhari ve Müslim, S.Muhammed Hakkı Hazr. Sırlar hazinesi, Terc: Celal Yıldırım, s:83) Allah emanetinde olan insanı her türlü zarardan korur.
