Toplu Konut İdaresi tarafından yaptırılan Yeni Müze’nin durumu nedir?
Öyle ya, yıllardır cümlelerimizde, tanıtımlarımızda hep bir “Yeni Müze”dir gidiyor. Bitirildiğinde gerçekten güzel bir eser çıkacak ortaya, ama buradaki altı çizilmesi gereken kelime “bitirildiğinde”.
Toplu Konut İdaresi’nin verilerine göre Yeni Müze’nin yapımı, yüzde 53 oranında bitmiş. Yüzde 47’lik bölümünde ise çalışma sürüyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Başbakan iken, Mayıs ayında Afyonkarahisar’a istişare kampı için geldiğinde Müze inşaatında biraz da olsa hareketlenme gözlenmişti.
2011’de temeli atılan, Aralık 2012’de sona ereceği belirtilen inşaat, yeni bilgiye göre 2015’te kullanıma hazır hâle gelecek. Müze’nin inşaatı tek dert değil. Bir de Arkeoloji Müzesi’ndeki eserlerin Yeni Müze’ye getirilmesi, düzenlenmesi, teşhire uygun duruma getirilmesi var.
Tahmin etmek riskli, fakat Yeni Müze’nin tam olarak hizmete girmesi 2016’yı bulacak gibi.
Peki neden böyle oldu?
Yeni Müze’nin inşaatında aksaklık yaşanması ile ilgili bazı tevatürler var. Mesela, deniyor ki Müze ihalesine giren yüklenici şirket iflas etmiş. Onun yerine başka bir şirket bulunmuş. O da ekonomik sıkıntı içine girmiş.
İyi de bir firma iflas ettiyse, yerine geçecek firmanın ihale usulüyle belirlenmesi gerekmiyor mu? “İşi senden aldım, ona verdim” demekle kamu binası inşaatında başarı kazanılır mı? Başarı kazanılsa bile “şeffaflık”tan bahsedilebilir mi?
Yeni Müze inşaatı ile ilgili başka bir tevatür ise Toplu Konut İdaresi’nin ihale şartnamesine ilişkin. İddia edilir ki Müze ihalesi, “sıradan bir inşaat” muamelesine göre yapılmış. İnşaat yükseldikten sonra bir de bakılmış ki…
Aa! Burası müze!
Müzeler için gerekli olan “teşhir-tanzim projesi” eksik kalmış.
Tarihi eserlerin, ziyaretçilere müzenin neresinde, nasıl sunulacağı; eserlerin hangi koşullarda ışıklandırılacağı konusu, teşhir-tanzim projesiyle belirleniyor.
24 milyon liralık bina için yapılan ihaleyi denetleyen kişi ya da kuruluşlar yok mu?
İhale yapılırken hiç mi görüş alınmıyor?
“Türkiye’ye örnek müze” olacak diyoruz ama, örnek bir eksiklikle “teşhir tanzim projesi”ni arayıp sormuyoruz.
Meğer inşaat, bu eksiklikten dolayı ilerlemiyormuş. Yüklenici firmaya, “Biz bunu unutmuşuz, bunu da siz yapın” denilmiş.
İkinci tevatür de bu.
2007’DE AÇIKLANDI, 2011’DE TEMELİ ATILDI
Afyonkarahisar Müzesi, Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu’nun, 2007’de Çevre ve Orman Bakanı iken başlattığı “müjde” geleneğinin birincisi. Şu ana kadar Afyonkarahisar’a verilen 115 müjde yer aldığı listenin birinci sırasında, “Afyonkarahisar Müzesi bulunuyor.
Yeni Müze, 2007’de açıklandı ama, temeli 2011’in Aralık ayında atıldı. Temelinin atıldığı gün, müteahhit firma yetkilisinden “19 Aralık 2012’de teslim” sözü alınmıştı. 2007’nin üzerinden 7, 2011’in üzerinden 3, 2012’nin üzerinden de 2 sene geçti.
GÜNAY DENETLEMİŞTİ
Ertuğrul Günay, Kültür ve Turizm Bakanı iken Yeni Müze inşaatının takipçisi olacağını söylemişti. Günay, sözünde durmuş ve birkaç kez inşaat alanını ziyaret etmişti. O ziyaretlerde inşaatın yavaş ilerlediğini Bakan Günay, gözleriyle görmüş ve yetkilileri uyarmıştı. “Tamam efendim”, “Haklısınız efendim” kelimelerini duyduk, ama o kadar…
TARİHİ ESER ZENGİNİYİZ
Afyonkarahisar Arkeoloji Müzesi, tarihi eser bakımından hayli zengin. Zaten Yeni Müze’nin yapılması fikri de hem turizmle ilgili gelişmeler, hem de eserlerin tam olarak teşhir edilememesi dolayısıyla çıkmıştı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın verilerine göre Arkeoloji Müzesi’nde 13 bin 217 arkeolojik eser, 4 bin 484 etnoğrafik eser, 26 bin 252 sikke, 26 arşiv vesikası, 33 el yazması kitap olmak üzere 44 bin 12 eser mevcut.
YENİ MÜZEDE NELER OLACAK?
Müze projesinde yer alan bloklardan bir tanesinde Mevlana’nın eteğinin silueti tasarlandı. Bu tasarımda ise o eğimi verebilmek için söz konusu blok çelikten yapılacak.Müze’de Bodrum Kat; Arkeoloji Salonu, Çamaşırhane, Soğuk Depo, Günlük Depo, Malzeme Kabul, Dekor Deposu, Müze Deposu, Güvenlik, İzleme-Değerlendirme, Bakım-Onarım Atölyeleri ve Teknik Servisler, Zemin Kat; Kafeterya, Vitamin Bar, 96 Kişilik Restoran, Sahne Dekor Deposu, 285 Kişilik Konferans Salonu, Kent Müzesi Salonu, Araştırma ve Eğitim Atölyesi, Müze Kütüphanesi, Mutfak, Personel Yemekhanesi, Sekretarya, Muhasebe ve İdare Birimler1. Kat; Özel Sergi Salonları, Toplantı Odaları, Uzman Odaları, Dinlenme Odası, Tescil Büroları ve Teşhir Büroları.2. Kat; Zaferyolu salonu 3. Kat; Cumhuriyet Salonu, Toplam alanı 25 bin500 metrekare olan müzenin bahçesinde ise 208 araçlık otopark yer alacak.
İŞVEREN KİM?
Yeni Müze’nin işvereni, daha doğrusu “yaptıran”ı kim? İnşaatın önündeki levhada Kültür ve Turizm Bakanlığı ibaresi üstte, Toplu Konut İdaresi ibaresi altta. TOKİ’nin altında da bir müşavir firma, onun altında da yüklenici firmanın ismi yazıyor. Yeni Müze’yi Kültür ve Turizm Bakanlığı, Toplu Konut İdaresi’ne yaptırıyor. TOKİ de, müteahhit firmalar aracılığıyla inşaatı sürdürüyor. Bu işin bir takibinin yapılması, hatta takibin de takibi lazım.
O hâlde, size 100 puanlık bir soru:
2011’de temeli atılan Yeni Müze’nin hâlâ bitirilememesinin hesabını kim verecek?
a) Kültür ve Turizm Bakanlığı
b) Toplu Konut İdaresi
c) Müşavir firma
ç) Yüklenici firma
d) Hiçbiri
TALİHİ BENZEMESİN
Yeni Müze, “efsane” Olimpik Yüzme Havuzu ile “yoldaş”. Yıllardır atıl vaziyette bekleyen, son dönemde üzerinde çeşitli çalışmalar yapılan ve hizmete kazandırılması gündeme gelen Olimpik Yüzme Havuzu ile Yeni Müze’yi yanyana görünce, “Talihi benzemesin” derken buldum kendimi.
HANGİSİNE BAKALIM?
Afyonkarahisar-İzmir Karayolu’nda sıralı 5 yıldızlı otelleri, anayola bağlayan bölgedeki tabelalar dikkatimi çekti. Nizamdan uzak bir şekilde yerleştirilen tabelaların hangisine bakacağımı şaşırdım.
GİDERKEN 50, DÖNERKEN 80
Sürücülerimizin dikkatine: Afyonkarahisar-İzmir Karayolu’nda Özdilek Alışveriş Merkezi istikametine giderken azami hız sınırı saatte 50 kilometre, aynı istikametten Afyon’a dönüşte ise 80 kilometre imiş. Levhaları gördüm, hatırlatmak istedim.
