DIŞ MİHRAK

ABD’de Donald Trump’ın rakibi bir diğer başkan adayı Joe Biden’in Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la ilgili söylediği sözler ülke genelinde gündem oldu.
Sosyal medyada paylaşılan video, Joe Biden’ın Aralık ayında New York Times’ın hazırladığı The Weekly programından bir bölümü içeriyor. Videoda Biden’a sorulan soru duyulmazken 2 dakika 12 saniyelik görüntülerde Biden şu sözleri sarf ediyor:
“Bence yapmamız gereken ona (Erdoğan’a) karşı farklı bir yaklaşım izlemek. Muhalefetin liderlerini desteklediğimizi açık şekilde belirtmeliyiz. Açıkça pozisyonumuzun parlamentoda da yer edinmek isteyen Kürt nüfusun entegrasyonunu sağlamak olduğunu söylemeliyiz. Yanlış olduğunu düşündüğümüz şeyler hakkında sesimizi çıkarmalıyız. Yaptıklarının bedelini ödemeli. Bazı silahları ona satıp satmayacağımızla ilgili, bir bedel ödemeli. Özellikle de üzerinde F-15 uçurarak çözmeye çalıştıkları bir hava savunma sistemleri olduğunu düşündüğümüzde. Bunlar hakkında çok endişeliyim.”
“Ama hâlâ, geçmişte yaptığım gibi, onlarla (muhalefet) doğrudan iletişimde olup, hâlâ var olan unsurlarını destekleyip onları Erdoğan’ı mağlup etmeleri için cesaretlendirebiliriz. Darbe ile değil, darbe ile değil, seçimle.”
“(Erdoğan ve partisi) Dağıldı, İstanbul’da dağıldı, peki biz ne yapıyoruz? Oturup teslim mi olacağız? Yapacağım son şey ona Kürtler konusunda boyun eğmek olurdu. Onunla Kürtler konusunda birkaç kez görüşmüştüm. O dönemde henüz üzerlerine gitmiyorlardı.”
“Her neyse, şunu açıkça belirtmeliyiz… Günün sonunda Türkiye de Rusya’ya bağımlı olmak istemez.”
“Çok endişeliyim, çok endişeliyim. Hava sahalarımız ve onlara erişimimiz konusunda da çok endişeliyim. Bölgedeki müttefiklerimizle bir araya gelerek onun bölgedeki faaliyetlerini tecrit etmek bizim için çok çaba gerektiren bir iş. Özellikle de Doğu Akdeniz’deki petrol faaliyetleri gibi uğraşması çok uzun süren birçok diğer konu… Ama cevabım şu; evet endişeliyim.”
Biden bu açıklamaları Demokrat başkan adaylığı kesinleşmeden önce, 16 Aralık 2019’da Amerika televizyon kanalı FX’te yayınlanan The Weekly programının çekimlerinde yapmıştı. The Weekly, New York Times’ın manşetlerinin arkasındaki hikayelere odaklanan bir belgesel serisi.
Sosyal medyada yayılan bölümler, programda yayınlanmamış ancak NY Times Ocak ayında yayımladığı Joe Biden profilinde, Biden’ın Türkiye ile ilgili sözlerine yer vermişti.
***
Biden denilen adamın Türkiye ile ilgili kriz oluşturan ilk sözleri değildi bu sözler. Joe Biden’ın başkan yardımcılığı döneminde Türkiye ve Suudi Arabistan gibi ülkelerin Suriye Devlet Bakanı Beşar Esad’ı devirmek adına çok ciddi paralar ve silahlar aktardığını söyledi. Biden, “Bu ülkeler, Esad’la savaşan herkese yüzlerce milyon dolar para ve onlarca, binlerce ton silah verdi. Bu politikalar El Kaide bağlantılı grupların ve en sonunda da IŞİD’in işine geldi” dedi. Biden ayrıca, Türkiye’nin Suriye’ye giden çok sayıda yabancı savaşçının sınırı geçmesine izin verdiğini kabul ettiğini de söyledi.
Bu sözler, Türkiye’nin tepkisini çekti. Erdoğan, “Bakın bu konuda eğer Biden bu tür ifadeler kullandıysa benim için tarih olur. Sayın Biden eğer Harvard’da böyle bir şey söylediyse bizden özür dilemesi lazım. Öyle ufak tefek çevresinden dolaşarak yapılacak açıklamalar bizim kabulümüz değildir” dedi. Biden da daha sonra Erdoğan’ı arayarak sözlerinden dolayı özür diledi.
Darbe girişiminden bir ay sonra Türkiye’ye yaptığı ziyarette Biden, “Amerikan halkı sizin yanınızda. Obama, Erdoğan’ı arayan ilk insanlardan biri oldu. Ancak yine de özür dilemek istiyorum. Keşke daha erken buraya gelebilseydim. Ancak Sayın Cumhurbaşkanı (Erdoğan), halkınıza büyük hayranlık duyuyoruz ve bu zorluklara göğüs germe biçiminize hayranlık duyuyoruz” demişti.
***
“Dış mihraklar” denildiğinde her seferinde işi dalgaya vuranlar, “Dış mihraklar falan hikaye, bunlar başarısızlığın kılıfı” değerlendirmesinde bulunanlar Biden’in bu sözleri “dış mihraklar”ın ne demek olduğunu gayet iyi anlamış olmalılar. “Dış mihraklar” Türkiye’ye, ülkemizin iç işlerine ve ülkemizde bulunan hainlere olan ilgilerini hiçbir zaman azaltmadılar.
Joe Biden denilen ABD’linin bu sözlerinin ardından Türkiye’den de pek çok açıklama yapıldı. Sevindirici olan iktidarıyla-Muhalefetiyle açıklamaların tamamına yakınında “Türkiye Türkiye’den yönetilir” içeriğinin hakim olmasıydı. Arada çatlak ses çıkartanlar da olmadı değil. Ama ezici bir çoğunluk Türkiye’nin, Türk Milleti’nin egemenliğine, dışarıdan gelecek müdahalelere izin veremeyeceğine vurgu yapıldı.
Aradaki çatlak seslerle ilgili fazla söze gerek yok. Neyzen Tevfik merhum yıllar önce ne demiş: “Geldikleri gibi gitmediler. Kimi itini bıraktı, kimi bitini. Kimi de piçini bıraktı. Yoksa bu kadar şerefsizin bizden olması mümkün değil.”