Yazanlar: Eren Deniz Güneş-İrem Yüzbaşıoğlu-Aleyna Melek Orak-Muhammet Öztürk (Dumlupınar Bilsem Tarih Alanı Proje Grubu)
Kıbrıs Barış Harekatı’nın anısına Kocatepe gazetesindeki Kıbrıs Barış Harekâtı haberlerini, gazi mektuplarını, İbrahim Küçükkurt’un yazılarını ve fotoğraflarını ve çok daha fazlasını paylaşmaya başlıyoruz. Öncelikle o 1974 yılında Kocatepe gazetesi yazı işleri müdürü olan İbrahim Küçükkurt’tan başlayalım.
İbrahim Küçükkurt’un Kıbrıs’a Gitmesi
24 Ağustos 1974 tarihli Kocatepe gazetesinde “KOCATEPE KIBRIS’TA-İbrahim Küçükkurt Kıbrıs’a Gitti” başlığı atılmıştır. Bu başlık altındaki şu cümle çok anlamlıdır: “Küçükkurt Anadolu basınını temsilen ilk defa Kıbrıs’a giden gazetecidir.” O dönemde İstanbul, Ankara ve İzmir basınından kişilerin Kıbrıs’a gittiğini biliyoruz. Fakat Anadolu basınından Kıbrıs’a giden ilk kişinin bir Afyonlu gazeteci olmasını anlamlı buluyoruz.
3 Eylül 1974 tarihli Kocatepe gazetesi onun dönüşünü “10 gün önce Kıbrıs’a giden gazetemiz yazı işleri müdürü ve baş yazarı İbrahim Küçükkurt şehrimize dönmüştür. Küçükkurt’un ilginç yazı ve resimlerini pek yakında yayınlamaya başlayacağız.” cümleleri ile vermiştir. 14-18 Ağustos’ta gerçekleşen II.Kıbrıs Barış Harekatının hemen sonrasında sıcağı sıcağına Kıbrıs’a gitmesi ise o dönemi doğrudan yansıtması bakımından değerlidir.
İbrahim Küçükkurt Afyonkarahisar’a döndükten sonra yazılarına hemen başlamıştır. Onun yazılarını bizler de 2024 yılında parça parça sizlerle paylaşacağız ama öncesinde İbrahim Küçükkurt’un şu sözlerinin çok anlamlı olduğunu düşünüyoruz:
“Sayın Türk halkı ve Sayın Afyonlular
20 Temmuz sabahından bugüne dek savaşın içinde yaşıyorum.
Gerçek kahramanları gören gözlerim şu an yaşlı.
Sizlere hitaben yazmaya çalıştığım şu satırları karalarken bu kahramanların cesurca öldüğü anları en küçük teferruatına kadar hatırlıyorum ve onların gerçek kahramanlıklarını kaleme tam manası ile alamamanın sizlere duyuramamanın azabını duyuyorum.”
7 Eylül 1974-Kocatepe gazetesi
Gazeteciliğin ne olduğunu anlatan çok önemli bir cümle. Aynı zamanda İbrahim Küçükkurt da tarihin kendi omuzlarına yüklediği yükün ve sorumluluğunun farkında. Eksik yazmaktan çekiniyor, tam manası ile insanlara duyuramamanın azabını duyduğunu söylüyor. Aslında onun yazılarını 2025 yılında yeniden sizlere ulaştırırken bizler de onun yazdıklarını sizlere anlatamamanın kaygısı içindeyiz. Sorumluluğumuzun bilincindeyiz. Başlıyoruz…
İbrahim Küçükkurt’un Kıbrıs Barış Harekâtı yazılarına başlayacağız. Ama öncesinde sizlere 1974 ağustos ayının sonunda Afyon ve Kıbrıs ilişkili birkaç habere yer vermek istiyoruz. Bu haberler aslında bize Kocatepe gazetesinin Kıbrıs Barış Harekatına Afyon özelinde ne kadar çok önemli bir şekilde yer verdiğini de göstermektedir.
Afyonlu İlk Kıbrıs Gazisi-Şakir Acar
Öncelikle Afyonlu ilk Kıbrıs gazisi Şakir Acar’ın haberinden bahsetmek istiyoruz.
20 Ağustos 1974 tarihli Kocatepe gazetesinde “AFYONLU İLK KIBRIS GAZİSİ ŞEHRİMİZDE” başlıklı bir haber vardır. Haber içeriği şu şekildedir: “Kıbrıs'ta Türk'ün asil cengaverliğini dünyaya bir defa daha ispatlayan kahraman Türk Silahlı Kuvvetleri'nin Kıbrıs Barış Harekâtı gazileri sılaya dönerlerken Afyonlu ilk Kıbrıs Gazisi de önceki gün çevremize gelmiştir… Kahraman gazimiz Şakir Acar 20 Temmuz 1974 günü Kıbrıs'ın Beşparmak Dağları eteklerine indirilen paraşütçülerimiz arasında 6 gün düşmanla savaşmıştır. Paraşütçü komando erimiz 26 Temmuz gecesi birliği ile birlikte korudukları bir Türk Köyü etrafında açılan yoğun düşman havan topu ateşi sırasında 4 Rum askerini birer birer kurşun ile öldürdükten sonra göğsünden şarapnel yarası alarak gazi olmuştur… Gazi Mehmetçiğimiz iyileşip iyileşmez yegâne arzusunu Kıbrıs'a tekrar gitmek olduğunu söylemektedir.”
Hasan Karaağaç’ın Defnedilmesi
24 Ağustos 1974 tarihli Kocatepe gazetesinde Hasan Karaağaç’ın defnedilmesi ile ilgili haber vardır. Kıbrıs Barış Harekatı sırasında yaralanıp Türkiye’ye getirilmişti. Bütün tedavilere rağmen hayatını kaybetmiştir. Haber içeriği şu şekildedir: “Kıbrıs Destanı'na kanları ile imzalarını atan şehitlerimizden birisi olan hemşehrimiz Er Hasan Karaağaç’ın aziz naaşı dün şehrimize getirilmiştir. Şehrimiz Cansız Mahallesi Aksaraylı Camii Sokak No 1'de ikamet eden Abdullah Karaağaç'ın 1959 doğumlu oğlu Hasan Karaağaç bugün yapılacak olan askeri törenle asri mezarlıktaki ebedi istirahatgahına defnedilecektir. İnsanlık haysiyet ve şerefi için Kıbrıs Barış Harekatı sırasında şehit olan aziz hemşehrimize Allah'tan rahmet ailesine başsağlığı dileriz…”
Afyonlu Nazike Nine’nin Örnek Harekatı
O dönemde Kıbrıs için ülke genelinde olduğu gibi Afyon’da da yardımlar toplanmaktaydı. Bu yardımlar arasında Gazlıgöl Caddesinde oturan Nazike Uçak isimli bir vatandaşın 10 bin lirasını bağışlamıştır. 23 Ağustos 1974 tarihli Kocatepe gazetesine de bu durum haber olarak yansımıştır. “… Bu kararını hemen tatbik eden Nazike Nine 1.Yurtiçi Kurmay Başkanı Mustafa Demirci'yi makamında ziyaret etmiştir. Ziyaretinin müteakip bir Türk subayı refakatinde Afyon Türk Ticaret Bankası'na gönderilen Nazike Nine nakit olarak 10.000 lirayı Türk Hava Kuvvetleri Vakfına bağışlamış, kendisine 004181 sayılı makbuz verilmiştir. Bu örnek hareketinden dolayı garnizon subaylarının gözleri yaşarmış ve Kurmay Başkanı eski şehit eşi Nazike Ninenin ellerini öperek şükranlarını sunarken ‘Böyle vatanperverler olduktan sonra bizlere güç üstüne güç katıyor. Afyonlulara teşekkür ederim’ demiştir.” Bu örnek bize Afyonluların Kıbrıs Barış Harekatına gösterdiği hassasiyeti göstermektedir.
Komando Nazmi Yazı Dizisi
23-24-26-27 Ağustos 1974 tarihli Kocatepe gazetesinde dört gün boyunca şehit Afyonlu Üsteğmen Nazmi Saatçi ile ilgili bir yazı dizisi vardır. Bu yazı dizisinde Nazmi Saatçiˈnin çocukluğundan Afyon Lisesindeki eğitim hayatına, Kuleli Askerî Lisesine girişinden komando olmasına, Kıbrıs Barış Harekatında şehit olmasına kadar ayrıntılı bir yazı dizisidir. Tabii ki bütün yazı dizisini burada vermek mümkün değil ama o yazı dizisinden bazı cümleleri anmak istiyoruz.
“... Nazmi'nin 16 günlük raporu vardır. Ama o yerinde duramaz. Komutanlarının ısrarına rağmen raporu yırtar ve birliğinin başına döner. Senelerdir beklediği an gelmiştir. Artık Bolu Komando taburunda birliğinin başında mutluluğunu zirvesindedir. Çünkü Kıbrıs'a hareket emrini almışlardır.”
“Onu da en kısa zamanda ele geçirmek burçlarından şanlı bayrağımızı sonsuza kadar dalgalandırmak en büyük namus borcudur. Bu borç en kısa zamanda yerine getirilir ve kahraman Nazmi'miz Beşparmak Dağlarının en sarp burcuna Türk'ün şanlı bayrağını ilk diken Türk olarak gurur duyar.”
“Rumların bölgedeki son direnme noktalarını da imha eden Nazmi ve arkadaşları dönüşte pusuya düşürülmüşlerdi. Tarih 29 Temmuz’u gösteriyordu. Canından çok sevdiği Mehmetçiklerine son talimatlarını verirken dürbünlü tüfekle boynundan vurulmuştu. Üzerine düşen görevi fazlasıyla yerine getiren yiğit asker sevgili arkadaşımız ruhun şad olsun. İntikamın fazlasıyla alınmış olup vatan sana, Afyon sana minnettardır.”
(Devamı Yarın)