Cumhuriyetimizin Kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Milli Mücadele’nin zafere ulaşan Büyük Taarruz’un başladığı Afyonkarahisar hakkında şu değerlendirmede bulunuyor:
“Afyonkarahisar, son büyük zaferin kilidi oldu, esası oldu. Afyonkarahisar, tarihi mücadelemizde unutulmaz parlak bir sayfaya maliktir.”
15 Mayıs 1919’da İzmir’in işgalinden itibaren kan ağlayan Anadolu’nun işgalden kurtulmasında Afyonkarahisar’ın ve Afyonkarahisarlıların imzası büyük…
Mondros Mütarekesi’nden sonra işgal güçlerini protesto eden Afyonkarahisarlılar, Milli Mücadele’nin her aşamasında büyük rol oynamış; Mustafa Kemal Paşa öncülüğünde düzenlenen kongrelere de temsilci yollamış…
Hatta 2 Ağustos 1920’de de Afyonkarahisar Kongresi ile Batı Anadolu’daki son durum istişare edilmiş. Afyon’da kurulan Çelikalay, düşmana sert şekilde direnç göstermiş…
Tarih, Afyonkarahisarlıların fedakârlıklarını ve vatana olan sevgisini yazmış.
Hangi kahramanın adını zikretsek, diğerleri eksik kalır…
Böylesine güzel bir memleketin kültür ve sanat alanında tarihe geçecek birkaç kelamının olması gerekirdi.
Evet, bazı büyük şairler, şiirlerinde Afyonkarahisar’dan bahsediyor; Karahisar Kalesi’ni, Kurtuluş Savaşı içinde Afyon’u betimliyor…
Fakat Afyonkarahisar’ı, Kocatepe’yi, Büyük Taarruz’u birlikte ele alan marş yok; varsa da ben duymadım.
Konuyu şuraya getireceğim:
26 Ağustos’ta Afyonkarahisar’da konser verecek olan Kıraç, son dönemlerde yazdığı marşlarla da adından söz ettiriyor. Daha önce bu köşede “Norm Ender mi, Kıraç mı” diye de sormuştum, kendi oyumu da Kıraç’tan yana kullanmıştım. Öyle ki Kıraç’ın yazdığı “Vatan Marşı”, Türk Silahlı Kuvvetleri Armoni Mızıkası tarafından da konserlerde seslendiriliyor.
Kıraç gibi deneyimli bir müzisyeni Büyük Taarruz’un 100’üncü yılında Motofest’te ağırlamıştık. Nedense o zaman da “Büyük Taarruz Marşı yazar mısınız” diyen çıkmadı sanırım…
Şimdi “marşların adamı” Kıraç, yine Afyonkarahisar’a geliyor. Bu sefer ben soruyorum:
“Afyon’u, Kocatepe’yi, Büyük Taarruz’u birlikte anlatan bir marş yazar mısınız?”
Özellikle çocuklara ve gençlerin çok dinleyeceği, seveceği bir marş “Büyük Zafer Anlatısı”nın yaygınlaşmasını sağlayacaktır.
Esasında sadece Kıraç’la sınırlı değil talebim.
2024 yılında Afyonkarahisar’da Haluk Levent ve Erhan Güleryüz liderliğindeki Ayna grubu konserler verdi.
“Anadolu Rock” olarak tanımlanan, türkülerden kopmayan, marş söylemekten çekinmeyen, konserlerde canlı performans sergileyen Haluk Levent, Kıraç ve Erhan Güleryüz kitlelerin hareketlerini iyi gözlemler; kolay ezberlenecek şarkılar besteleyebilir, besteledikleri şarkı ve marşları da topluma mâl edebilir.
Gerekirse bu 3 sanatçımıza Afyonkarahisar’ın misafirperverliğini bir kez daha gösterelim; Kocatepe’ye ve tüm şehitliklerimizi ziyaret ettirelim; konaklatalım, şehri gezdirelim.
Büyük Taarruz ve Afyonkarahisar’ı birlikte anlatan marşlarımız olsun.
26 AĞUSTOS’TA KURULAN BANKA
Afyonkarahisar’la aynı tarihleri önemseyen bir kuruluş var: İş Bankası…
Afyonkarahisar 26 Ağustos 1922’de Kocatepe’de başlayan Büyük Taarruz’un ardından düşman işgalinden kurtuldu. Cumhuriyetimizin Kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün aklında ise Türkiye’nin ekonomi alanında da bağımsızlığını kazanması vardı. Bu düşüncenin somut adımlarından birisi de Türkiye İş Bankası’nın kurulmasıdır. 26 Ağustos 1924’te açılan Türkiye İş Bankası, ilk binasını da İzmir’in kurtuluş gününün yıldönümü olan 9 Eylül 1924’te açıyor.
İş Bankası’nın internet sitesinde şu bilgiler yer alıyor:
“Cumhuriyet döneminin ilk ulusal bankası olan İş Bankası, Atatürk’ün direktifleriyle İzmir Birinci İktisat Kongresi’nde alınan kararlar doğrultusunda 26 Ağustos 1924 tarihinde kuruldu. İş Bankası ilk Genel Müdürü Celal Bayar’ın liderliğinde iki şube ve 37 personel ile hizmete başladı. Nominal sermayesi 1 milyon TL’ydi. Bu sermayenin fiilen ödenen 250 bin TL’lik bölümü ise bizzat Atatürk tarafından karşılanmıştı.
Bankamızın inşasının temel harcı niteliğinde olan 250 bin lirayı Atatürk koymuştu ama mütevazı bir bankanın kurulması için bile bu para yeterli değildi.
9 Eylül 1924 günü, İstasyon Caddesi üzerindeki ilk binasında düzenlenen bir törenle Bankamızın açılışı yapıldı. Açılış törenine devlet erkânı, hükümet üyeleri, mebuslar, kordiplomatik ve Ankara eşraf ve tüccarı davetliydi. Davetli sayısı 150’yi bulduğundan, bu kadar kişiyi alacak salon bulunamamış, davetliler gruplar halinde ağırlanmıştı. Törende limonata ve pasta dağıtılmış, bu açılış için toplam 120 lira masraf yapılmıştı!”
Adeta kader birliği yaptığımız Türkiye İş Bankası’nın Afyonkarahisar’a biraz daha “pozitif” ayrımcılık yapmasını diliyorum.
