Murat Arısoy

Kaldı Geriye Cevapsız Sorular…

Murat Arısoy

Şarkılardan, gruplardan bahsettik. Afyonkarahisar’da düzenlenen Dünya Motokros Şampiyonası ve NG Motofest konusunda 2 yıldır sorduğumuz hiçbir soruya cevap alamadık. Manga grubunun dediği gibi… 

“Kaldı geriye cevapsız sorular!”

Gazetecilik mesleği soru sormak üzerine kurulu. Sorular sorarak doğruyu bulmak, bu mesleğin olmazsa olmazıdır. 

Biz de şimdiye kadar sorulmamış bazı soruları Dünya Motokros Şampiyonası ve NG Motofest bağlamında soralım. Soralım ki cevap bulursak yayımlayalım…

Biz bu organizasyon yapılmasın demiyoruz. Afyonkarahisar’ın uluslararası ölçekte tanıtılmasına karşı çıkmak gibi bir niyetimiz de yok. Sorumuz basit: Kamuoyuna açıklanan rakamların karşılığı nedir?

Çünkü milyonlarca izleyici, yüz binlerce ziyaretçi ve şehre milyarlarca liralık ekonomik katkı gibi ifadeler kullanılıyorsa, bunun karşılığında birkaç basit sorunun da cevabı olmalıdır.

Eğer ortaya konulan rakamların arkasında sağlam veriler, bağımsız ölçümler ve Afyonkarahisar’a gerçek anlamda ekonomik katkı varsa bunu da ilk yazacaklardan biri biz oluruz. Çünkü gazetecilik yalnızca yanlış gördüğünü söylemek değil, doğru yapılanı da verisiyle ortaya koymaktır.

ORGANİZASYON BEDELİ VE KAMU KAYNAKLARI

  • MXGP Türkiye etabının düzenlenebilmesi için son yıllarda ödenen toplam organizasyon ve lisans bedeli ne kadardır?
  • Yıllık yaklaşık 1 milyon 100 bin avro olduğu ifade edilen lisans bedelinin güncel ve geçmiş yıllara ait sözleşmeleri kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
  • Bu bedel hangi kurum ve kuruluşların bütçelerinden karşılanmıştır? Cumhurbaşkanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, belediye veya diğer kamu kurumlarının katkıları ayrı ayrı ne kadardır?
  • Organizasyon kapsamında Belediye, Bakanlık, Valilik ve bağlı kuruluşlar tarafından yapılan tüm harcamaların kalem kalem dökümü nedir?
  • MXGP için yapılan harcamalar hangi ihale, doğrudan temin veya protokol süreçleriyle gerçekleştirilmiştir?
  • Organizasyonun kamu bütçesine toplam maliyeti ile elde edilen doğrudan gelirler karşılaştırıldığında net ekonomik sonuç nedir?
  • MXGP’nin Afyonkarahisar’a sağladığı ekonomik katkıyı ölçmek için bağımsız bir etki analizi veya yatırım getirisi çalışması yapılmış mıdır? Yapıldıysa rapor kamuoyuna açıklanacak mıdır?
  • Organizasyonun kamu kaynaklarıyla desteklenmesinin gerekçesi ve alternatif kamu harcamalarına göre önceliklendirme unsurları nelerdir?

 “3,5 MİLYAR İZLEYİCİ” VE YAYIN ERİŞİMİ İDDİASI

  • “180 ülkede 3,5 milyar izleyiciye ulaşma” ifadesi potansiyel erişimi mi, yoksa gerçekten yarışı izleyen tekil izleyici sayısını mı göstermektedir?
  • Açıklanan 3,5 milyar rakamının hesaplama yöntemi, veri kullanım şekli ve kaynakları ayrıntılı biçimde paylaşılacak mıdır?
  • Bu rakama yalnızca yayın sinyalinin ulaştığı haneler ve nüfus mu dahil edilmiştir, yoksa gerçekten ekran başında bulunan izleyiciler de ölçülmüş müdür? Mesela, yalnızca yayın sinyalinin ulaşabildiği potansiyel nüfus esas alınıyorsa, Çin gibi nüfusu yüksek ülkelerde kısa süreli bir yayın da milyarlarca kişilik erişim rakamına dönüşebiliyor. Burada ölçülen gerçekten izleyici sayısı mı, yoksa potansiyel erişim midir?
  • MXGP Türkiye etabının canlı yayınını izleyen kişi sayısı, ülke ve yayıncı bazında kaçtır?
  • Canlı yayın, banttan özet, haber içeriği ve kısa görüntülerin izlenme verileri birbirinden ayrıştırılmış mıdır?
  • Yayınların hangi kanallarda, hangi gün ve saatlerde yayımlandığı açıklanabilir mi? Yayınların ne kadarı yüksek izlenme döneminde, ne kadarı düşük izlenme saatlerindedir?
  • Nielsen Sports verileri MXGP Türkiye etabı özelinde mi, yoksa tüm sezon toplamında mı hesaplanmaktadır? Türkiye etabına ilişkin bağımsız ölçüm mevcut mudur?
  • Nielsen Sports verilerine göre MXGP’nin bir sezon boyunca ulaştığı toplam gerçek izleyici sayısı kaçtır? Bu rakam 2023, 2024, 2025 ve 2026 sezonları için ayrı ayrı nedir?
  • Infront Moto Racing tarafından sunulan erişim raporları bağımsız bir denetim kuruluşu tarafından doğrulanmış mıdır?

DİJİTAL GÖRÜNÜRLÜK VE GERÇEK ETKİLEŞİM

  • MXGP Türkiye etabına ait resmî YouTube videolarının, canlı yayınlarının ve sosyal medya içeriklerinin toplam ve tekil izleyici sayıları nedir?
  • Dijital erişim rakamlarında organik izlenme, ücretli reklam gösterimi, tekrar izleme ve bot trafiği birbirinden ayrıştırılmış mıdır?
  • “Milyonlarca dijital etkileşim” ifadesinin kapsamı nedir; beğeni, yorum, paylaşım, gösterim ve video izlenmesi ayrı ayrı açıklanabilir mi?
  • Türkiye etabının küresel dijital performansı, diğer MXGP etaplarıyla karşılaştırıldığında hangi sıradadır?
  • Dijital görünürlük ile Afyonkarahisar’a gelen turist sayısı veya şehirde yapılan harcama arasında ölçülebilir bir ilişki kurulmuş mudur?
  • MXGP’nin dünyadaki diğer etaplarında Motofest gibi büyük bir organizasyon yapılmakta mıdır? Yapılmamaktaysa Afyonkarahisar’ın bu konuda diğer etaplardan ayrışmasının temel nedeni nedir?

AFYONKARAHİSAR MARKASI VE KAMU YARARI

  • MXGP’nin Afyonkarahisar’ın tanıtımına katkısı hangi somut göstergelerle ölçülmektedir?
  • Organizasyon sonrasında şehirde kalan turist sayısı, ortalama konaklama süresi ve kişi başı harcama ne kadardır?
  • MXGP’nin yerel esnaf, konaklama sektörü, ulaşım sektörü ve üreticiler üzerindeki ekonomik etkisi bağımsız olarak araştırılmış mıdır?
  • Organizasyonun kamuya sağladığı fayda, aynı bütçeyle yapılabilecek kreş, burs, sosyal yardım, spor tesisi veya kentsel dönüşüm yatırımlarıyla karşılaştırılmış mıdır?
  • Organizasyon sözleşmelerinde kamu yararını, yerel istihdamı ve Afyonkarahisar’daki işletmelere ekonomik katkıyı güvence altına alan hükümler bulunmakta mıdır?
  • MXGP’nin her yıl düzenlenmesinin maliyet-fayda analizi hangi aralıklarla yenilenmektedir?

ZİYARETÇİ SAYISI VE ÖLÇÜM YÖNTEMİ

  • NG Motofest için açıklanan “500 binin üzerinde ziyaretçi” rakamı tekil kişi sayısını mı, yoksa toplam turnike/kapı geçişini mi ifade etmektedir?
  • Açıklanan ziyaretçi sayısının hesaplama yöntemi nedir ve bu hesaplamayı yapan kurum veya şirket hangisidir?
  • Ziyaretçi verilerinde aynı kişinin farklı günlerdeki veya aynı gün içindeki tekrar girişleri nasıl ayrıştırılmıştır?
  • Festival alanına giriş yapan biletli ziyaretçiler, ücretsiz giriş yapanlar, personel, görevli, sporcu, basın, güvenlik ve kamu çalışanları ayrı ayrı sayılmış mıdır?
  • Festivalin beş günü için günlük giriş sayıları ve tekil ziyaretçi sayıları ayrı ayrı açıklanacak mıdır?
  • Turnike kayıtları, bilet satışları, QR kod verileri veya akıllı bileklik kayıtları bağımsız bir denetimden geçirilmiş midir?
  • Festival alanının gerçek fiziksel kapasitesi nedir? Aynı anda güvenli biçimde barındırılabilecek kişi sayısı hangi teknik rapora dayanmaktadır?
  • Açıklanan ziyaretçi sayısı; otopark kapasitesi, şehir giriş-çıkış verileri, otel dolulukları ve kamp alanı kapasitesiyle karşılaştırılmış mıdır?
  • 500 bin ziyaretçi iddiasının içindeki tekil kişi sayısı, toplam kapı basımı ve tekrar giriş oranı kamuoyuna açık biçimde paylaşılacak mıdır?
  • Festival için açıklanan ziyaretçi rakamı, bilet geliri ve kişi başına ortalama harcama verileriyle tutarlı mıdır?

FESTİVAL BÜTÇESİ VE FİNANSMANI

  • NG Afyon Motofest’in toplam bütçesi ne kadardır?
  • Festivalin Bakanlık, Valilik, Belediye, sponsorlar ve diğer kamu kurumları tarafından sağlanan finansman miktarları ayrı ayrı nedir?
  • Festival kapsamında kamu kurumlarının ayni katkıları, personel görevlendirmeleri, araç kullanımı, güvenlik ve altyapı hizmetleri mali olarak hesaplanmış mıdır?
  • Festivalin sahne, sanatçı, teknik prodüksiyon, güvenlik, temizlik, ulaşım, konaklama ve tanıtım giderleri kalem kalem açıklanacak mıdır?
  • Festivalde sahne alacak şarkıcı ve gruplar hangi ölçüte göre tespit edilmiştir?
  • Festival kapsamında sanatçılara ve hizmet sağlayıcılara yapılan ödemeler hangi ihale veya sözleşme süreçleriyle belirlenmiştir?
  • Festivalin toplam kamu maliyeti ile kamuya ve yerel ekonomiye sağladığı ölçülebilir fayda arasında nasıl bir karşılaştırma yapılmaktadır?
  • Festival kapsamındaki hizmet alımlarında Afyonkarahisarlı şirketlere ne ölçüde yer verilmiştir? Hizmet sağlayıcıların belirlenmesinde hangi ölçütler uygulanmıştır?
  • ETKİNLİK İÇERİĞİ, GÜVENLİK VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK
  • Festival alanının günlük ziyaretçi kapasitesi, acil çıkış planları ve güvenlik protokolleri kamuoyuna açıklanacak mıdır?
  • Festival süresince sağlık, itfaiye, güvenlik, temizlik ve ulaşım hizmetlerinin kamuya maliyeti ne olmuştur?
  • Festivalin atık yönetimi, gürültü, trafik ve çevresel etkileri nasıl ölçülmekte ve azaltılmaktadır?
  • Konserler, spor etkinlikleri ve diğer programların izleyici sayıları ayrı ayrı tutulmakta mıdır?
  • Motofest’in kültür, gençlik ve spor politikalarına kalıcı katkısı nedir? Festival dışında kullanılabilecek kalıcı bir altyapı veya eğitim programı oluşturulmuş mudur?

Yazarın Diğer Yazıları