Afyonkarahisar Belediye Meclisi’nin Aralık ayı toplantısında son 2 ayda olduğu gibi yine bir “isim” konusu gündeme geldi. Ancak bu sefer AK Partili ve MHP’li üyeler arasında tartışma değil, 10’uncu Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer’in deyimiyle “oydaşma” yaşandı.
Bazı mahallelerdeki cadde ve sokakların mükerrer kullanıldığı tespit edilerek mükerrer isimlerin değiştirmesi, bazı mahallelerdeki cadde ve sokakların da isimlerinin bulunmadığı saptanarak bu cadde ve sokaklara isim konulmasına ilişkin komisyon raporları Belediye Meclisi’nde görüşülürken MHP’li Belediye Meclisi üyesi Halil İbrahim Baykara, söz alarak ilimizdeki Turan Emeksiz Caddesi’ni gündeme getirdi. Bunun üze-rine Belediye Başkanı Burhanettin Çoban, şahsımı taltif ederek, benim geçen ayki toplantı arasında kendisine ilettiğim bilgiyi Meclis’le paylaştı. Ancak hemen o günden sonra gördüm ki, Turan Emeksiz benim dediğim kişi değil ama aynı minvalde hareket eden bir öğrenciymiş. Ben, Başkan’a Emeksiz’in “Deniz Gezmiş’in avukatı” olduğunu bildirmiştim. Oysa Emeksiz, 1960 Darbesi’ne giden süreçte çıkan öğrenci olaylarında bir polis kurşunuyla hayatını kaybetmiş Malatyalı bir öğrenciymiş. Bunu zaten, Kasım ayı toplantısından sonra Günebakan’da aktarmaya çalışmıştım. Konu, ilgili komisyonda görüşülecek.
Ne olursa olsun, Turan Emeksiz ile Afyonkarahisar arasında doğrudan veya dolaylı bir bağ kurmak mümkün değil. Cadde ve sokaklara isim verilirken “hizmet” ya da “yararlılık” ölçütleri arandığında, tabii ki Turan Emeksiz’in isminin yerine yenisini koymak gerekiyor.
Cadde ve sokaklara kişi adları verilirken şehre değil, ülkeye hizmet eden devlet adamları, sanatçılar, yazarların da gündeme gelmesi doğal. Mesela Barış Manço Sokağı’na pek de kimsenin itirazı olacağını düşünmüyorum.
Turan Emeksiz’in isminin kaldırılması gündeme geldiğinde, yerine verilecek bir isim de öne-rilmesi gerekir. Merak etmeyin bu konuyu Afyonkarahisar İsim Değiştirme, Önerme, Yaşatma, Koruma, Canlandırma, Yazıp-Çizme Enstitüsü’ne havale etmedim. Belediye Meclisi toplantısından gazeteye döndüğümde yapılan fikir alışverişinde Bayatlı Arif Bey önerisi geldi.
Arif Bey, Bayatlı ya da Afyonkarahisarlı değil. Aslen 1875’te Harput’ta doğmuş. 1883’te Harp Okulu’na girerek 1895’te subay olmuş. Balkan Harbinde 32. Alayın 1. Tabur Komutanı olarak görev yapmış. Birinci Dünya Savaşı’nda 12 Alay Komutanı olarak Çanakkale’de Arıburnu’nun sol cenabında görev almış. Daha sonra 12. Alayla Diyarbakır ve Bitlis’te bulunmuş. Yarbay rütbesi ile İzmir Merkez Komutanlığına atanmış. İzmir’in işgali üzerine yalnız olarak Bursa’ya gitmiş. Yanına birkaç subay ve er alarak kıyafetini de değiştirerek Seyitgazi’ye intikal etmiş. Arif Bey, burada yaptığı faaliyetlerle çevresinde askertoplamaya başlamış. Bu durum, İstanbul Hükümeti’nin gözünden kaçmamış ve İstanbul Hükümeti, Arif Bey’in yok edilmesi için harekete geçmiş.
Yrb. Arif Bey komutasında oluşturulan askeri güce “Karakeçili Milli Alayı” deniliyormuş. Milli Mücadele’de Afyonkarahisar’daki Kuvai Milliye örgütlerinin kuruluşunda rol almış. Hatta bu çerçevede yazı yazmayı da ihmal etmemi, İkaz gazetesinde kendi imzasıyla makaleleri yayınlanmış. Bu makalelerde ise Bayatlı Arif Bey, halkın düşmana karşı koyması gerektiğini vurgulamış.
Sözün özü: Malatyalı Turan Emeksiz’in ismi kaldırılacak. Emeksiz’in yerine Harbut doğumlu Bayatlı Arif Bey’in ismini koysak nasıl olur?